ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Bo‘luvchilar va karralilar, amaliy topshiriqlar, kesmani bo‘lish

Darslar 62–65 · 4 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 3-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
61

Amaliy topshiriqlar

Darslik: 2-qism, 61-dars, 69–71-betlar
MaqsadVaqt birliklari, kabisa yili va Rim raqamlari bilan amaliy topshiriqlar.
Yangi so‘zlar
kabisa yili · leap yearsutka · day (24 hours)hafta · weekRim raqamlari · Roman numerals
Tushuntirish

1 yil = 365 kun, kabisa yilida 366 kun. 1 hafta = 7 kun, 1 sutka = 24 soat, 1 soat = 60 minut, 1 minut = 60 sekund. Yil kabisa bo‘lishi qoidasi: 4 ga karrali yil – kabisa; lekin 100 ga karrali yil kabisa emas; 400 ga karrali yil esa yana kabisa. Rim raqamlari: I = 1, V = 5, X = 10, L = 50, C = 100; kichik raqam kattaning oldida tursa ayiriladi (IX = 9, XC = 90).

1 yil365 kun (kabisa: 366)
1 hafta7 kun
1 sutka24 soat
1 soat60 minut
1 minut60 sekund
XIXI = 1 V = 5 X = 10

19 = XIX

Kichik raqam katta raqamdan oldin tursa ayiriladi (IV = 5 − 1), keyin tursa qo‘shiladi (VI = 5 + 1)

📆 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Fevral odatda 28 kun, lekin har to‘rtinchi yili yana bir kun qo‘shiladi. Bu yil 366 kun bo‘ladi, shuning uchun taqvimni ehtiyotkorlik bilan sanash kerak.

Kim ishlatadi

Taqvim tuzuvchilar, o‘qituvchilar

Bugun sinab ko‘ring

Taqvimga qarang: shu oyning kunlarini sanab, nechta to‘liq hafta borligini ayting.

Namunalar
2024 : 4 = 506 – kabisa yili. 1900 100 ga karrali, lekin 400 ga emas – oddiy yil. 2000 400 ga karrali – kabisa yili.
LXIX
50109
LXIX = L + X + IX = 50 + 10 + 9 = 69.
Sinfda faoliyat

«Kabisa yili izlovchilari»: har bir bolaga yil yozilgan kartochka beriladi. Bolalar qoidadan foydalanib, «kabisa» yoki «oddiy» deb guruhlarga bo‘linadi.

Mashq
1
1 soatda necha sekund bor?
2
1 haftada necha soat bor?
3
Kabisa yilida necha soat bor?
4
2100-yil kabisa yili bo‘ladimi?
5
4 soat 10 minut necha minutga teng?
6
LXIX Rim raqamini arab raqamlarida yozing.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliOstonadagi mashinachaHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →