1918 – 1939-yillarda SSSR (I): 1918–1929-yillar
1917-yil oktabrdagi to‘ntarishdan so‘ng hokimiyatni bolsheviklar egalladi; 1918-yil 3-martda Brest-Litovskda Germaniya bilan sulh tuzildi, unga ko‘ra Rossiya katta hududlardan ayrildi. Bolsheviklar va ularning raqiblari (Oq harakat, boshqa kuchlar) o‘rtasidagi fuqarolar urushi 1918–1922-yillarda davom etdi, unga Antanta davlatlarining aralashuvi ham qo‘shildi. Urush davrida «harbiy kommunizm» joriy etildi: sanoat milliylashtirildi, savdo cheklandi, dehqonlardan oziq-ovqat razvyorstka orqali tortib olindi. 1921-yilgi og‘ir inqiroz, ochlik va norozilik tufayli bolsheviklar yangi iqtisodiy siyosatga (NEP) o‘tdi: razvyorstka natural soliq bilan almashtirildi, xususiy savdo va mayda sanoatga ruxsat berildi, davlat esa yirik sanoat va bank ustidan nazoratni saqlab qoldi. 1922-yil 30-dekabrda Rossiya, Ukraina, Belorusiya va Zakavkaz respublikalari SSSRni tuzdi; 1924-yilda Lenin vafot etdi va birinchi ittifoq konstitutsiyasi qabul qilindi. 1924-yilda O‘rta Osiyoda milliy-hududiy chegaralanish o‘tkazilib, shu jumladan O‘zbekiston SSR tashkil etildi; mamlakatda esa bir partiyaviy tizim mustahkamlandi va 1920-yillar oxirida NEP bosqichma-bosqich bekor qilina boshladi.
Bir o‘quvchi o‘z o‘quv yilining qisqa vaqt jadvalini tuzdi: sentabrda yangi qoida, oktyabrda shikoyatlar, noyabrda qoida o‘zgargan. Voqealar ketma-ketligi qoida nima uchun o‘zgarganini ko‘rsatdi. Tartib yo‘q bo‘lsa, sabab va oqibat aralashib ketardi.
Tarixchilar va jurnalistlar voqealar ketma-ketligini tuzib, sabab va oqibatni ajratadi, loyiha rahbarlari ish bosqichlarini tartibga soladi, tergovchilar hodisa tartibini qayta tiklaydi.
Haftangizdagi biror voqeaning to‘rt qatorli vaqt jadvalini yozing va qaysi voqea qaysisiga sabab bo‘lganini o‘q bilan ko‘rsating.
Jadval: «Harbiy kommunizm | NEP» ikki ustunida 5 tadan belgi (mulk, savdo, qishloq, sanoat, natija) to‘ldiriladi; juftliklar bir-birining jadvalini tekshiradi.