Davlatning funksiyalari
Davlat funksiyalari – davlat faoliyatining asosiy yo‘nalishlari. Ularni turlicha guruhlash mumkin: faoliyat makoniga ko‘ra – ichki va tashqi; muddatiga ko‘ra – doimiy va vaqtinchalik; huquqiy shakliga ko‘ra – huquq ijod qilish, ijro etish va muhofaza qilish. Ichki funksiyalar mamlakat ichida bajariladi: iqtisodiyotni tartibga solish, ijtimoiy himoya (nafaqa, pensiya), ta’lim va sog‘liqni saqlashni qo‘llab-quvvatlash, huquq va erkinliklarni, mulkni, tabiatni muhofaza qilish, tartibni saqlash, soliq va moliya tizimini yuritish. Tashqi funksiyalar chet elga qaratilgan: mudofaa, diplomatik, savdo-iqtisodiy va madaniy aloqalar, xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik. O‘zbekiston 1992-yildan Birlashgan Millatlar Tashkilotining a’zosi. Funksiyalar vazifalar orqali bajariladi: masalan, ta’lim funksiyasi maktablar qurish, o‘qituvchilarni tayyorlash vazifalari bilan amalga oshadi.
| Ichki | Iqtisodiyotni tartibga solish; Ijtimoiy himoya; Ta’lim va sog‘liqni saqlash; Huquq, mulk va tabiatni muhofaza qilish; Tartibni saqlash; Soliq va moliya tizimi |
|---|---|
| Tashqi | Mudofaa; Diplomatik aloqalar; Savdo-iqtisodiy va madaniy aloqalar; Xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik |
Ob-havo xizmati kuchli sovuq yoki yomg‘ir haqida ogohlantirish beradi va odamlar tayyorgarlik ko‘radi. Fuqarolarni xavfdan ogohlantirish davlatning ichki funksiyalaridan biri — aholini himoya qilish.
Ob-havo mutaxassisi ogohlantirish tayyorlaydi, favqulodda holatlar xodimi aholini xabardor qiladi, mahalla rahbari qishloq yo‘llari uchun choralar ko‘radi.
Kattalar bilan ob-havo prognozini tinglab, ogohlantirish yoki maslahatni yozib oling. Bu xabarni qaysi idora tayyorlagan bo‘lishi mumkinligini o‘ylab ko‘ring.
«Ichkimi yoki tashqimi?»: o‘qituvchi 12 ta holat o‘qiydi (yo‘l ta’miri, elchixona ochish, chegara qo‘riqlash, stipendiya, kitob yarmarkasini qo‘llab-quvvatlash...). O‘quvchilar «ichki» yoki «tashqi» deb javob beradi.