ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Adabiyot

«Chinor» qissasi tahlili va Said Ahmad

Darslar 39–40 · 2 ta dars · S. Olim, S. Ahmedov, R. Qo‘chqorov. Adabiyot, 8-sinf: darslik-majmua, 1- va 2-qism. «G‘afur G‘ulom» nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2014 (qayta ishlangan uchinchi nashr)
39

«Chinor» romani: vijdon azobi va tahlil

Darslik: 2-qism, 58–69-betlar
MaqsadAkbaralining vijdon azobini, haykal sahnasini va Ochil bobo so‘zlarini tahlil qilish; qissaning g‘oyasini izohlash.
Yangi so‘zlar
vijdon azobi · torment of consciencejasorat · courageqo‘rqoqlik · cowardicehaykal · statue
Tushuntirish

Voqeadan keyin Akbarali do‘stlaridan uzoqlashadi, kam gapiradi, ichkilikka berilib ketadi va dardini hech kimga ayta olmaydi. Mast holda onasi Sharofat xolaga «odam o‘lishiga sabab bo‘ldim» deydi; ona unga shodasoyliklar oldiga borib gunohini tan olishni maslahat beradi va vafotidan oldin o‘zini Shodasoyga, ota-bobolari yoniga qo‘yishni vasiyat qiladi. Shodasoyda, qabristonda Akbarali o‘z nomi yozilgan bronza haykalga duch keladi: lavhada u konchi do‘stlarini saqlab, qahramonlarcha halok bo‘lgani yozilgan, chunki Bektemir cho‘ntagida Akbaralining hujjati bor edi va posyolka ham «Akbarobod» deb atalgan. Tirik Akbarali o‘zini «qo‘rqoq» deb biladi, hech kim uni tanimaydi; Ochil bobo «odam deb o‘lgan odam doim tirik bo‘ladi» deydi, Akbarali esa ertasiga yo‘qoladi, qissa fojia bilan tugaydi. Darslik uni yomon odam emas, tuppa-tuzuk yigit deydi: Bektemirni u o‘ldirmadi, ammo bir lahzalik qo‘rquv tufayli yordamga bormadi. Muallif g‘oyasi: yaxshi, odobli bo‘lishning o‘zi yetmaydi, hayot sinovida jasorat ham kerak.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Biror xato qilganingizdan keyin ichingizda noqulaylik sezasiz: bu vijdon. Hikoyalarda bu tuyg‘u ko‘rsatiladi va biz ham o‘zimizni tekshiramiz.

Kim ishlatadi

Yozuvchilar, psixologlar va o‘qituvchilar vijdon va mas’uliyat mavzusida suhbat yuritadi.

Bugun sinab ko‘ring

Xatosini tan olgan kishiga nima deyishingizni o‘ylab ko‘ring va bir gapda ayting.

Namunalar
Misol: Akbarobod nomi va haykal – ramziy tafsilot: xalq qahramonni sharaflaydi, lekin sharaflangan haqiqiy qahramon emas, bu esa Akbaralining azobini kuchaytiradi.
Misol: Ochil bobo «bandi mo‘rt edi» deydi, «hayot berahm, ayniqsa qo‘rqoqqa» deb qo‘shadi: xatoni tuzatish uchun jasorat kerak.
Sinfda faoliyat

Akbaralining holatini uch bosqichda (voqeadan keyin; onasi bilan suhbat; haykal oldida) qisqa yozing va har birida bir tuyg‘uni nomlang.

Mashq
1
Akbarali nima uchun dardini do‘stlari va onasiga darhol ayta olmadi?
2
Haykal va lavhada nima yozilgan edi?
3
Nima uchun Akbaralini hamma «halok bo‘lgan qahramon» deb bilgan?
4
Nima uchun darslik Akbaralini «tuppa-tuzuk yigit» deydi-yu, baribir fojiani unga bog‘laydi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliKaram, lavlagi yoki qog‘oz?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →