☰ Mundarija · Ona tili

Alifbo, yozuv va takrorlash

Darslar 29–31 · 3 ta dars · N. Mahmudov, A. Sobirov, Sh. Sattorov, Sh. Toshmirzayeva, D. Mannopova. Ona tili 5-sinf (to‘la yangilangan 5-nashr). G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
30

Lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosi

Darslik: 58-bet
MaqsadLotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosining tarkibini bilish va so‘zlarni alifbo tartibida joylashtirish.
Yangi so‘zlar
alifbo · alphabetharflar birikmasi · letter combinationtutuq belgisi · glottal-stop mark (apostrophe)tartib · order
Tushuntirish

Harflarning belgilangan, o‘zgarmas tartibda joylashuvi alifbo deb ataladi. Hozirgi lotin yozuvidagi o‘zbek alifbosi 26 ta harf, 3 ta harflar birikmasi (sh, ch, ng) va 1 ta tutuq belgisidan iborat. Alifbo: A, B, D, E, F, G, H, I, J, K, L, M, N, O, P, Q, R, S, T, U, V, X, Y, Z, O‘, G‘, so‘ngra Sh, Ch, Ng. 1993-yil 2-sentabrda lotin yozuviga asoslangan alifboni joriy etish to‘g‘risida Qonun qabul qilingan, 1995-yil 24-avgustda esa imlo qoidalari tasdiqlangan. Alifbo tartibini bilish lug‘atdan so‘z topishda yordam beradi.

Namunalar
Alifbo tartibida: anor, behi, olma, uzum.
Tutuq belgisi so‘z ichida ishlatiladi: ma’no, sur’at, jur’at.
Sinfda faoliyat

Sinfda har bir o‘quvchi o‘z ismining birinchi harfini aytadi; hamma alifbo tartibida saf tortadi. Kim birinchi, kim oxirgi?

Mashq
1
Lotin yozuviga asoslangan alifbo nechta harf, harflar birikmasi va tutuq belgisidan iborat?
2
Harflar birikmasini ayting.
3
Alifbo tartibida joylashtiring: tarvuz, anor, shaftoli, behi.
4
Alifbo qachon va qanday qonun bilan joriy etilgan?