39
Matn va lug‘at ustida ishlash
Darslik: 76-bet
MaqsadKo‘priklar haqidagi matn ustida ishlab, k va q bilan boshlanuvchi so‘zlarning imlosini mustahkamlash.
Yangi so‘zlar
ko‘prik · bridgequrmoq · to buildhashar · voluntary community workyog‘och · wood
Tushuntirish
Mini-matn: «Qishlog‘imizdagi ariq ustida eski yog‘och ko‘prik bor edi. Bahorda suv toshib, uni buzib ketdi. Mahalla ahli hashar uyushtirib, ariq ustiga yangi, mustahkam ko‘prik qurdi. Endi bolalar maktabga bemalol qatnaydi.» Matn ustida ishlaganda ko‘prik, qurmoq, qishloq kabi k, q, g‘ qatnashgan so‘zlarning imlosini kuzating. Ko‘chma ma’noda «ko‘prik» odamlarni bir-biriga bog‘laydigan do‘stlik, hurmat degan ma’noni ham anglatadi.
Namunalar
Ko‘prik — ko‘prikka (jo‘nalish), ko‘prigi (egalik): k → g.
Qirg‘oq — qirg‘oqqa, qirg‘og‘i.
Sinfda faoliyat
Juftlikda «Men qurgan ko‘prik» mavzusida og‘zaki gapiring: u qayerda, nimadan qurilgan, kimlarni bog‘laydi?
Mashq
1
Matnda eski ko‘prikni nima buzib ketdi?
Bahorda toshgan suv.
2
«Ko‘prik» so‘ziga egalik qo‘shimchasi qo‘shilsa, qanday yoziladi?
Ko‘prigi.
3
«Qirg‘oq» so‘ziga jo‘nalish kelishigini qo‘shing.
Qirg‘oqqa.
4
Ko‘chma ma’noda «ko‘prik» nimani anglatishi mumkin?
Odamlarni bir-biriga bog‘lovchi do‘stlik yoki hurmat.