Investitsiya faoliyati
Investitsiya — ishlab chiqarishni tashkil etish yoki kengaytirish uchun kiritiladigan mablag‘. Real investitsiya uskuna sotib olish yoki binoni yangilash kabi jismoniy kapitalga, moliyaviy investitsiya esa qimmatli qog‘ozlarga qo‘yiladi. Tadbirkor mablag‘ni texnik yangilanishga, ishlab chiqarishni kengaytirishga yoki yangi faoliyat turini o‘zlashtirishga (diversifikatsiya) yo‘naltirishi mumkin. Manbalar ichki (o‘z mablag‘lari, zaxira, ustav kapitali, amortizatsiya ajratmalari) va tashqi (kredit, davlat byudjeti mablag‘lari, lizing, xorijiy sarmoya) bo‘ladi. Investitsiya kutilgan samarani bermasligi ehtimoli investitsiya riski deyiladi, uni kamaytirish uchun oldindan investitsiya loyihasi tuziladi va tahlil qilinadi: ma’lumot tanlanadi, qayta ishlanadi, talqin qilinadi va xulosa chiqariladi. Oddiy ko‘rsatkich — qoplanish muddati: investitsiya summasi yillik yoki oylik qo‘shimcha foydaga bo‘linadi. Bu bo‘limdagi hisoblar faqat o‘quv mashqi; ular hech kimga mablag‘ kiritishni maslahat bermaydi.
Sinf o‘qish burchagi uchun javon yasashga 3 hafta tanaffus vaqtida jami 6 soat sarfladi. Keyin kitob qidirishga har kuni 15 daqiqa kam ketdi, 24 kunda 360 daqiqa, ya’ni 6 soat. Demak, sarflangan vaqt 24 kunda qaytdi.
Zavod rejalashtiruvchilari, ferma rahbarlari va maktab jihozlarini tanlovchilar kelajakdagi foydani hisoblab, hozirgi sarfni baholaydi.
Hozir vaqt oladigan, keyin vaqt tejaydigan odatni, masalan sumkani kechqurun yig‘ishni, tanlang va necha kunda vaqt qaytishini taxmin qiling.
Loyiha tahlili: guruh xayoliy kichik loyiha (masalan, yangi uskunali kir yuvish xizmati) uchun investitsiya summasi, oylik qo‘shimcha foyda va qoplanish muddatini o‘ylab topib hisoblaydi, ichki va tashqi manbalarni ajratib yozadi, bitta riskni va uni kamaytirish yo‘lini ko‘rsatadi.