Cho‘lpon she’rlari
«Go‘zal» she’rida (1919) lirik qahramon yulduz, oy, shamol va quyoshdan go‘zal sevgilisini ko‘rgan-ko‘rmaganini so‘raydi; yulduz va oy uni faqat tushida ko‘rganini, shamol bir ko‘rib yo‘ldan adashganini aytadi, quyosh esa uni o‘ngida ko‘rganini aytadi. «Xalq» she’rida (1921) xalq dengiz, to‘lqin va kuch timsolida ulug‘lanadi. «Binafsha» she’rida (1922) ko‘chada sotiladigan binafsha timsolga aylanadi: shoir uni nega uzishayotganini so‘raydi va ko‘kragiga kelib joylashishga chaqiradi. «Buzilgan o‘lkaga» she’rida (1921) go‘zal, ammo og‘ir kunlarni boshdan kechirayotgan yurtga murojaat qilinib, «nega?» degan savol takror-takror beriladi. Bu she’rlarda Cho‘lpon sevgi va Vatan dardini birga kuylaydi.
| She’r | Asosiy timsol |
|---|---|
| Go‘zal | yulduz, oy, shamol, quyosh – sevgilini izlash guvohlari |
| Xalq | dengiz, to‘lqin, kuch |
| Binafsha | ko‘chada sotiladigan gul |
| Buzilgan o‘lkaga | yurtga murojaat, takroriy savol |
Rasm darsida «kayfiyat» mavzusida bolalar kulrang bulutni xafalik uchun, quyoshni quvonch uchun tanlaydi. Ranglar va tabiat tasviri so‘zsiz kayfiyat beradi, shoir ham shunday ramzlardan foydalanadi.
Rassomlar rang orqali kayfiyatni beradi, fotograflar tabiat ko‘rinishlari bilan his-tuyg‘u uyg‘otadi, shoirlar tabiat tasviridan ramz sifatida foydalanadi.
Derazadan ko‘rgan bitta narsaga (daraxt, bulut) qarab, u qanday kayfiyatni eslatishini bir gapda yozing.
To‘rt she’rning har biri uchun bitta mavzuni (sevgi, xalq, Vatan) tanlab yozing.