☰ Mundarija · Adabiyot

Cho‘lpon

Darslar 41–42 · 2 ta dars · Q. Yo‘ldoshev, B. Qosimov, V. Qodirov, J. Yo‘ldoshbekov. Adabiyot, 7-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2017 (qayta ishlangan 4-nashr)
41

Cho‘lpon

Darslik: 299–301-betlar
MaqsadCho‘lponning hayoti va ijodi bilan tanishish.
Yangi so‘zlar
mahalla · neighbourhoodtarjimon · translatordilogiya · two-part novelqatag‘on qurboni · victim of repression
Tushuntirish

Abdulhamid Sulaymon o‘g‘li Cho‘lpon 1897-yilda Andijon shahrining Qatorterak mahallasida tug‘ilgan. Otasi Sulaymonqul mulla savdo bilan shug‘ullangan, onasi Oysha aya xalq qo‘shiqlari va ertaklarini yaxshi bilgan. U eski maktabda, madrasalarda va rus-tuzem maktabida o‘qigan, o‘zbek, turk, fors, arab va rus tillarini bilgan. Cho‘lpon taxminan o‘n olti yoshidan she’r yozgan, «Yorqinoy» dramasini (1921) yaratgan, «Kecha va kunduz» romani esa o‘zbek adabiyotidagi birinchi roman-dilogiya sanaladi; ikkinchi kitobining qo‘lyozmasi yo‘qolgan. U Shekspir, Blok, Gorkiy, Tagor asarlarini ham o‘zbekchaga o‘girgan. Cho‘lpon 1937-yil 14-iyulda hibsga olingan va 1938-yil oktabrida qatag‘on yillarida otib o‘ldirilgan. Mustaqillik yillarida «Kecha va kunduz»ning «Kecha» qismi qayta nashr etilgan.

Namunalar
Misol: «Kecha va kunduz» – roman, «Yorqinoy» – drama; Cho‘lpon bir necha janrda yozgan.
Misol: ko‘p tilni bilish unga jahon adiblarini tarjima qilish imkonini bergan.
Sinfda faoliyat

Cho‘lponning bilgan tillarini va tarjima qilgan adiblarini ikki ustunli jadvalga yozing.

Mashq
1
Cho‘lpon qayerda tug‘ilgan?
2
Onasi unga qanday ma’naviy ta’sir ko‘rsatgan bo‘lishi mumkin?
3
«Kecha va kunduz» nima uchun alohida ahamiyatli?
4
Cho‘lpon qaysi adiblarni o‘zbekchaga o‘girgan?