ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Adabiyot

Maxtumquli

Darslar 37–38 · 2 ta dars · Q. Yo‘ldoshev, B. Qosimov, V. Qodirov, J. Yo‘ldoshbekov. Adabiyot, 7-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2017 (qayta ishlangan 4-nashr)
38

Maxtumquli she’rlari

Darslik: 245–249-betlar
MaqsadMaxtumqulining «Adolat yaxshi» she’ri va Turdi shoir bilan aytishuvini tushunish.
Yangi so‘zlar
saxovat · generosityadolat · justicehimoya · protectionaytishuv · poetic contest
Tushuntirish

«Adolat yaxshi» she’rida shoir odamlarga yaxshi fazilatlarni o‘gitlaydi: achchiq so‘z aytmaslik, baxil bilan yaqinlashmaslik, yetimga mehr ko‘rsatish, g‘amginga shirin so‘z aytish, ojizlarni himoya qilish. Asl yigit so‘zi bilan ishi bir bo‘ladigan odam, bek saxovat qilsa, shoh adolatli bo‘lsa yaxshi, deydi. Uning «Shoir bo‘lsang, xabar ber» aytishuvida Maxtumquli olti bandda (har birida uchtadan) savol beradi, Turdi shoir esa har bandga javob qaytaradi: javoblar ekin, ilon, baliq, kafan, kapalak, ko‘ngil, diydor, cho‘pon, qo‘zi kabi ko‘plab narsa-hodisalarni o‘z ichiga oladi. Aytishuvda shoirlarning bilimdonligi va topqirligi ko‘rinadi.

Kimga / nimagaAdolat yaxshi: o‘git
so‘zachchiq so‘z aytmaslik
yetimmehr ko‘rsatish
ojizhimoya qilish
shohadolatli bo‘lsa yaxshi
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinfda bilimlar bellashuvi o‘tadi: ikki jamoa navbat bilan savol beradi va javobni o‘ylab topadi. Hakamlar har ikki jamoaga bir xil qoida bilan baho beradi.

Kim ishlatadi

Bellashuv hakamlari adolat bilan baholaydi, viktorina boshlovchilari savol tuzadi, o‘qituvchilar sinfda hammaga teng munosabatda bo‘ladi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugun bir kishiga (tengdosh yoki kichik) mehr bilan yordam berishning bitta usulini o‘ylab, uni bajaring.

Namunalar
Misol: «Yetimga mehr» – insonlik sinovi: kuchsizga munosabat odam qadrini ko‘rsatadi.
Misol: aytishuvda savol she’riy topishmoq kabi beriladi, javob ham xuddi shu o‘lchovda qaytariladi.
Sinfda faoliyat

Qo‘shni sinfdoshingiz bilan 2 ta she’riy topishmoq-savol va javob to‘qib «aytishuv» o‘ynang.

Mashq
1
«Adolat yaxshi»da shoir yetimga qanday munosabatni o‘gitlaydi?
2
She’rdagi bek va shohga qaratilgan o‘git nimani anglatadi?
3
Aytishuv kim bilan kim o‘rtasida?
4
Aytishuv nima uchun foydali?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliNavro‘z: sumalak qozoni qayerda?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →