ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Adabiyot

Turob To‘la va «Do‘nan»

Darslar 4–5 · 2 ta dars · S. Ahmedov, R. Qo‘chqorov, Sh. Rizayev. Adabiyot 6-sinf, 1–2-qismlar. «Ma’naviyat», 2017 (4-nashr)
4

Turob To‘la: hayoti va ijodi

Darslik: 1-qism, 40–42-betlar
MaqsadTurob To‘laning hayot yo‘lini, ijod yo‘nalishlarini va mashhur asarlarini bilib olish.
Yangi so‘zlar
xalq shoiri · People’s Poet (honorary title)libretto · libretto (text of an opera or ballet)kinossenariy · film scripttarjimon · translator
Tushuntirish

Turob To‘la 1918-yil 24-dekabrda hozirgi Janubiy Qozog‘iston viloyatidagi Turbat qishlog‘ida tug‘ilgan. Ota-onasidan erta ayrilib, bolalar uyida tarbiyalangan. 1934–1938-yillarda Toshkent teatr bilim yurtida, 1938–1941-yillarda pedagogika institutining kechki bo‘limida o‘qigan. Ijodni 15–16 yoshida boshlagan, birinchi to‘plami «She’rlar» 1939-yilda chiqqan. U shoir, nosir, dramaturg va tarjimon bo‘lgan: «Qanotlan, qo‘shiqlarim» (1955) to‘plamidagi ko‘p she’rlari («Sumbula», «Ko‘chalar», «Do‘ppi tikdim» va boshqalar) qo‘shiqqa aylangan; «Qizbuloq», «Nodirabegim» pyesalari, «Shashmaqom» kabi filmlar ssenariylari, opera librettolari yozgan; Shekspirning «Qiyiq qizning quyulishi» komediyasini va Pushkin, Lermontov kabi shoirlar asarlarini o‘zbekchaga o‘girgan. 1981-yilda bolalar uchun «Yetti zog‘ora qissasi»ni yozgan. U 1990-yil 20-aprelda vafot etgan, O‘zbekiston xalq shoiri unvoniga sazovor bo‘lgan.

teatr bilim yurtipedagogika instituti1918tug‘ildi1939«She’rlar» to‘plami1955«Qanotlan, qo‘shiqlarim»1981«Yetti zog‘ora qissasi»1990vafot etdi
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Maktab kutubxonasida o‘quvchi bir mualliftning bir nechta kitobi turganini ko‘radi. Birini yoqtirgan bo‘lsa, boshqalari ham yoqishini taxmin qilib, kichikroq bola uchun mosini tanlaydi. Tanlov tez va to‘g‘ri chiqadi.

Kim ishlatadi

Kutubxonachi o‘quvchiga mos kitob tanlashga yordam beradi, noshir yangi kitoblarni rejalashtiradi, bolalar bog‘chasi tarbiyachisi ertak tanlaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Uyda yoki maktabda biror kitobning muqovasiga qarab, muallifi yana nima yozganini bilish uchun bitta savol o‘ylab toping.

Namunalar
Misol: bir ijodkorning bir nechta kasbi bo‘lishi mumkin. Turob To‘la — she’r yozgan (shoir), pyesa yozgan (dramaturg), ssenariy yozgan, o‘girgan (tarjimon).
Misol: she’rning qo‘shiqqa aylanishi uning musiqiy, ohangdor ekanini ko‘rsatadi — shuning uchun To‘la qo‘shiqchilik rivojiga hissa qo‘shgan sanaladi.
Sinfda faoliyat

«Qo‘shiq izlovi»: o‘quvchilar uydan ota-onalaridan Turob To‘la she’rlari bilan aytiladigan bitta qo‘shiq nomini so‘rab keladi; sinfda ro‘yxat tuziladi.

Mashq
1
Turob To‘la qayerda va qachon tug‘ilgan?
2
Uning bolaligi qanday kechgan?
3
Turob To‘laning qaysi faoliyat turlari bor? Uchtasini ayting.
4
Nima uchun uning she’rlari ko‘p qo‘shiqqa aylangan deb o‘ylaysiz?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliYomg‘ir o‘lchagichHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →