Abayning «Nasihatlar» kitobi
«Nasihatlar» 44 «so‘z»dan iborat bo‘lib, ularda aql, ilm, insof, odob, muomala madaniyati, xalqlarning ahilligi haqida fikr yuritiladi. Asarni o‘zbekchaga Nosir Fozilov tarjima qilgan. Yettinchi so‘zda inson ikki tabiiy ehtiyoj bilan tug‘ilishi aytiladi: biri — ovqat, ichimlik va uyqu (tanning ehtiyoji), ikkinchisi — ko‘rish va bilish istagi, ya’ni qiziquvchanlik. Bilishga intilmagan odam hayvondan farq qilmaydi. O‘n yettinchi so‘z — allegoriya: G‘ayrat, Aql va Yurak har biri o‘zini ustun deb bahslashadi, hakam Ilm esa har birining kuchi va kamchiligini sanab, ularni yurak boshchiligida birlashishga chaqiradi. O‘ttiz birinchi so‘zda eshitgan narsani unutmaslik uchun to‘rt shart ko‘rsatiladi: zehn, chin e’tibor bilan anglash, ko‘nglida takrorlash va chalg‘ituvchi narsalardan saqlanish. O‘ttiz ikkinchi so‘z ilm o‘rganish shartlariga bag‘ishlangan: hayotda qo‘llash uchun va mehr bilan o‘rganish, bahsda g‘alaba emas, haqiqatni izlash, matonat, fikrlash va saqlash, beparvolikdan ehtiyot bo‘lish, yaxshi fe’l-atvorni asrash. O‘ttiz yettinchi so‘z yigirma qisqa hikmatdan iborat; ular mehnat, do‘stlik, umid va insonning insonligi haqida. (Bu yerda ular o‘z so‘zlarimiz bilan umumlashtirildi.)
O‘yinda qoida tushunarsiz bo‘lganini sezgan o‘quvchi muloyim so‘raydi, guruh unga ko‘rsatib beradi. Endi u xatosiz o‘ynaydi. Savol uni sekinlashtirmadi, tezlashtirdi.
Muhandis bilmagan joyini so‘rab aniqlaydi, haydovchi yo‘l belgisi haqida o‘qituvchidan so‘raydi, vrach hamkasbidan maslahat oladi.
Bugungi darsdan ertaga so‘ramoqchi bo‘lgan bitta savolni yozib qo‘ying.
«Hakam Ilm»: to‘rt o‘quvchi G‘ayrat, Aql, Yurak va Ilm rollarini o‘ynaydi (o‘z so‘zlari bilan); sinf Ilmning qarorini muhokama qiladi.