ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Punktuatsiya: nuqta, vergul, so‘roq belgisi

Darslar 104–106 · 3 ta dars · N. Mahmudov, A. Sobirov, Sh. Sattorov, Sh. Toshmirzayeva, D. Mannopova. Ona tili 5-sinf (to‘la yangilangan 5-nashr). G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
105

Nuqta va vergulning ishlatilishi

Darslik: 173–175-betlar
MaqsadNuqta va vergul qaysi o‘rinlarda qo‘yilishini bilish.
Yangi so‘zlar
nuqta · periodvergul · commauyushiq bo‘laklar · homogeneous partsundalma · addressee word
Tushuntirish

Nuqta qayerda qo‘yiladi? 1) Xabar beruvchi (darak) gaplar va ko‘pincha buyruq gaplar oxirida; 2) biror narsa yoki voqeani nomlash uchun aytilgan qisqa gapdan keyin; 3) tartibni bildiruvchi arab raqamlaridan keyin (1. 2. 3.). Vergul qayerda qo‘yiladi? 1) sanab aytilgan uyushiq bo‘laklar orasida; 2) undov so‘zlardan keyin; 3) kimgadir murojaat qilingan so‘z (undalma)dan keyin; 4) takrorlangan so‘zlar orasida; 5) so‘zlovchining fikrga munosabatini bildiradigan so‘zlarning ikki tomonida. Masalan: «Bozordan olma, nok, uzum oldik.» — uyushiq bo‘laklar vergul bilan ajratilgan.

BelgiQayerdaMisol
nuqtadarak gap oxiridaBahor keldi.
verguluyushiq bo‘laklar orasidaolma, nok, uzum
vergulmurojaatdan keyinDilshod, darsingni tayyorla.
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Bola qisqa xabarni bitta uzun gap qilib yozgan edi. Gap oxirlariga nuqta qo‘yib uchta gapga bo‘lgach, o‘qish oson bo‘ldi va ma’no ravshan chiqdi.

Kim ishlatadi

Kotib ro‘yxat tuzadi, oshpaz xaridni yozadi, muharrir gaplarni to‘g‘rilaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Uch narsa nomini bir gapda vergul bilan yozing.

Namunalar
Dilshod, darsingni tayyorla.
Oh, qanday go‘zal tong!
Sinfda faoliyat

«Vergul o‘rnini toping»: tinish belgilarisiz yozilgan to‘rt gapni o‘qib, vergul va nuqtalarni qo‘ying.

Mashq
1
Vergul uyushiq bo‘laklar orasida qo‘yiladimi?
2
Tinish belgisini qo‘ying: Anvar uka bu yoqqa kel
3
Nuqta darak gap oxirida qo‘yiladimi?
4
Takrorlangan so‘zlar orasida qaysi belgi qo‘yiladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliXotira choyi uchun savollarHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →