Iqtisodiyotga oid terminlar
Iqtisodiyot, pul va savdo bilan bog‘liq tushunchalarni ifodalovchi so‘zlar iqtisodiy terminlardir. Tovar — sotuvga chiqarilgan har qanday mahsulot. Narx — tovar qancha pul turishi. Daromad — kishi yoki oila ma’lum muddatda topgan pul va boshqa tushumlar. Xarajat — pul sarflash, sarflangan pul. Byudjet — daromad va xarajatlar rejasi. Tadbirkor — o‘z ishini tashkil qilib, foyda ko‘rishga intiladigan kishi. Iqtisodiy terminlarni bilish pulni tejab, oqilona sarflashga yordam beradi.
| Daromad | Xarajat | Jamg‘arma |
|---|---|---|
| 100 | 80 | 20 |
Maktab ko‘rgazmasida sinf 60 000 so‘mga tabrik kartochkalarini sotdi, qog‘ozga 25 000 so‘m sarfladi. Bolalar daromad va xarajat so‘zlarini ishlatib, qancha qolganini hisoblashdi. (Raqamlar o‘ylab topilgan.)
Sotuvchi tushum va xarajatni yuritadi, hisobchi byudjet tuzadi, tadbirkor foydani hisoblaydi.
Xayoliy tadbir uchun «daromad» va «xarajat» so‘zlari bilan uch qatorli hisob yozing.
Mini-bozor: kartochkalardagi buyumlarga narx qo‘yib, «sotuvchi» va «xaridor» rolida muloqot qiling; daromad va xarajatni hisoblang.