ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Tabiiy fanlar

Yerning suv resurslari va cho‘llar

Darslar 29–30 · 2 ta dars · Y.V. Malikova. Tabiiy fanlar 3-sinf, 1-qism. Novda Edutainment, Toshkent, 2023; Y.V. Malikova. Tabiiy fanlar 3-sinf, 2-qism. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
29

Yerning suv resurslari

Darslik: 2-qism, 14–17-betlar
MaqsadSuv havzalarini (okean, dengiz, daryo, ko‘l), tabiiy va sun’iy suv havzalarini, sho‘r va chuchuk suvni hamda suvni tejash yo‘llarini bilish.
Yangi so‘zlar
suv havzasi · body of waterchuchuk suv · fresh watersuv ombori · reservoir
Tushuntirish

Yerdagi suv okeanlar, dengizlar, daryolar, ko‘llar, muzliklar va yer ostida to‘plangan. Bir qismi atmosferada bug‘ va bulut ko‘rinishida, tirik organizmlar tanasida ham suv bor. Tabiiy suv havzalari: okean, dengiz, daryo, ko‘l, botqoqlik. Sun’iy suv havzalari: hovuz, suv ombori, kanal. Daryo ko‘pincha tog‘lardan boshlanib, dengiz, ko‘l yoki boshqa daryoga quyiladi. Yer yuzidagi suvning katta qismi sho‘r (okean va dengiz); uni ichib bo‘lmaydi, chunki tuz ko‘p. Chuchuk suv esa ancha kam, shuning uchun uni tejash kerak: tish yuvayotganda jo‘mrakni yopish, vannadan ko‘ra dushda yuvinish, tomayotgan jo‘mrakni ta’mirlash. Ichimlik suvini qaynatib ichish kerak, chunki xom suvda zararli bakteriyalar bo‘lishi mumkin.

okeandengizdaryoko‘ltabiiyhovuzsuv omborikanalsun’iySuv havzalari
daryo1 / 5

Qaysi guruhga kiradi?

🚰 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Kanal daryo suvini dalaga olib boradi, shunda ekinlar o‘sadi. Suv uzoq yo‘l bosib keladi.

Kim ishlatadi

Dehqonlar, suv muhandislari

Bugun sinab ko‘ring

Jo‘mrakka suv olib keladigan quvurni ko‘zingiz bilan kuzating.

Namunalar
Amudaryo va Sirdaryo — tabiiy suv havzalari, Chorvoq suv ombori esa sun’iy.
Tomayotgan jo‘mrak bir kunda o‘nlab litr suv isrof qilishi mumkin.
Sinfda faoliyat

«Suv sarfi» so‘rovnomasi: oila a’zolaringiz kuniga qayerda suv ishlatishini (yuvinish, idish yuvish, kir yuvish, sug‘orish) yozing. Qayerda suvni tejash mumkin? Suvni asrash plakatini chizing.

Mashq
1
Tabiiy va sun’iy suv havzalariga 2 tadan misol keltiring.
2
Nima uchun dengiz suvini ichib bo‘lmaydi?
3
Suvni tejashning 3 usulini ayting.
4
Ichimlik suvini nega qaynatamiz?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliSariq qorHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →