1991 – 2017-yillarda Eron Islom Respublikasi
1979-yildagi inqilobdan keyin Eronda islom respublikasi qurilgan: davlat rahbari – oliy rahbar, saylanadigan prezident va parlament (Majlis) ham bor. Ayatollo Xomeyni 1989-yilda vafot etdi, uning o‘rniga Ali Xamanaiy oliy rahbar bo‘ldi. Prezidentlar Xotamiy, Ahmadinajod, Ruhoniy va Raisiy hukumatni boshqargan; Raisiy 2024-yilda vertolyot halokatida vafot etdi va muddatidan oldingi saylovda yangi prezident saylandi. 2015-yilda Eron va dunyo davlatlari yadro dasturini cheklovchi JCPOA bitimini imzoladi; AQSH 2018-yilda undan chiqib, sanksiyalarni qayta kiritdi, Eron esa o‘z majburiyatlarini bosqichma-bosqich qisqartirdi. 2009-yilgi saylovdan keyin va 2022-yilda Mahsa Aminining vafotidan so‘ng mamlakatda yirik namoyishlar bo‘ldi; hukumat tartibni saqlash chorasi ko‘rganini aytadi, inson huquqlari tashkilotlari esa qattiq choralarni tanqid qiladi. 2025-yil iyunida Isroil Eronga zarbalar berdi, Eron javob zarbalarini berdi, AQSH ham Eronning yadro obyektlariga zarba berdi; 12 kundan keyin o‘t ochish to‘xtatildi. Isroil buni Eronning yadro quroliga ega bo‘lishining oldini olish deb izohlaydi, Eron esa tajovuz deb baholaydi.
Maktabda o‘quvchilar saylagan kengash bor, uning rejalarini esa ishga tushirishdan oldin o‘qituvchilar hay’ati tasdiqlaydi. Har bir organning vazifasi aniq bo‘lsa, kim nima uchun javob berishi tushunarli bo‘ladi. (Bu faqat kichik o‘xshatish.)
Konstitutsiyaviy huquq mutaxassislari turli davlatlarning boshqaruv tizimini taqqoslaydi, siyosatshunoslar qaysi organ saylanishi va qaysi biri tayinlanishini tushuntiradi, tarjimonlar rasmiy matnlarni o‘giradi.
Biror tashkilot (maktab yoki mahalla qo‘mitasi) chizmasini chizing: kim ovoz bilan saylanadi, kim tayinlanadi, kim nimani tasdiqlaydi.
Eronning 1989–2025-yillardagi tashqi siyosatidagi uchta burilish nuqtasini toping va har biri bo‘yicha tomonlarning pozitsiyasini alohida gapda yozing.