1991 – 2017-yillarda Turkiya Respublikasi
1990-yillarda Turkiyada Turg‘ut O‘zal va Sulaymon Demirel kabi rahbarlar davrida iqtisodiy ochiqlik kengaydi, biroq koalitsiya hukumatlari beqaror edi, inflatsiya yuqori bo‘ldi va mamlakat janubi-sharqida PKK bilan qurolli to‘qnashuv davom etdi. 2002-yilgi saylovda Adolat va taraqqiyot partiyasi (AKP) g‘olib bo‘ldi; Rejep Tayyip Erdo‘g‘on 2003–2014-yillarda bosh vazir, 2014-yildan prezident. 2016-yil 15-iyulda harbiylarning bir qismi to‘ntarishga urindi, u muvaffaqiyatsiz tugadi va ko‘p odam halok bo‘ldi; keyin favqulodda holat e’lon qilinib, minglab davlat xizmatchilari lavozimdan ketkazildi, hukumat buni terrorchilikka qarshi kurash deydi, xalqaro tashkilotlar va tanqidchilar esa inson huquqlari borasida xavotir bildiradi. 2017-yilgi referendum asosida mamlakat prezidentlik tizimiga o‘tdi. 2023-yil fevralidagi zilzilalar o‘n minglab insonning halokatiga sabab bo‘ldi. PKK 2025-yilda o‘zini tarqatib yuborishini e’lon qildi. Turkiya NATO a’zosi, 1999-yildan Yevropa Ittifoqiga nomzod mamlakat; a’zolik muzokaralari 2005-yilda boshlangan, ammo 2016–2018-yillardan beri amalda to‘xtab qolgan. Turkiya parlamenti muzokaralardan so‘ng Finlyandiyaning (2023-yil mart) va Shvetsiyaning (2024-yil yanvar) NATOga a’zoligini ma’qulladi.
Turkiyaning 1990–2025-yillardagi siyosiy tizimi o‘zgarishlarini oddiy zanjirda ko‘rsating (parlament respublikasi, 2002, 2016, 2017) va har bir bosqichni bir gap bilan tushuntiring.