O‘zbekistonda xavfsizlik va barqarorlik muhiti
Xavfsizlik faqat qurolli kuchlar va mudofaa xarajatlari bilan ta’minlanmaydi: u iqtisodiy, ijtimoiy, axborot va madaniy jihatlarni ham o‘z ichiga oladi. Jamiyatda barqarorlik qonun ustuvorligi, tinch muloqot va turli guruhlarning o‘zaro hurmati bilan mustahkamlanadi. Mamlakatimiz aholisi 130 dan ziyod millat va elatdan iborat; bu odamlarning tillari ham, e’tiqodi ham turlicha, ayrimlari esa hech qaysi dinga e’tiqod qilmaydi. Ta’lim faqat o‘zbek tilida emas: maktablarda qoraqalpoq, rus, qozoq, qirg‘iz, tojik va turkman tillarida ham o‘qitiladi. Konstitutsiya mamlakatda yashovchi barcha millatlarning til, urf-odat va an’analari hurmat qilinishini kafolatlaydi. 1992-yil 13-yanvarda Respublika baynalmilal madaniyat markazi tashkil etilgan, 2017-yilda u Millatlararo munosabatlar va xorijiy mamlakatlar bilan do‘stlik aloqalari qo‘mitasi sifatida qayta tuzilgan. Tarix shuni ko‘rsatadiki, bir guruhning ustunligi g‘oyasi (shovinizm, irqchilik, fashizm) jamiyatlarga katta zarar yetkazgan; 2017–2021-yillarga mo‘ljallangan Harakatlar strategiyasining beshinchi yo‘nalishida ham xavfsizlik, millatlararo totuvlik va diniy bag‘rikenglik masalalari alohida qayd etilgan; uning o‘rnini 2022–2026-yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekiston taraqqiyot strategiyasi egalladi.
Maktabda xavfsizlik rejasi faqat qulflardan iborat emas edi. Evakuatsiya sxemasi maktabda ishlatiladigan barcha tillarda osib qo‘yildi, shunda hamma chiqish yo‘lini tushundi. Xavfsizlik hamma uchun tushunarli bo‘lganda kuchliroq bo‘ladi.
Favqulodda holatlar rejalashtiruvchilari xavfsizlik ko‘rsatmalarini hamma uchun tushunarli qiladi, tarjimonlar ogohlantirishlarni bir necha tilga o‘giradi, mahalla vositachilari qo‘shnilar o‘rtasida ishonchni mustahkamlaydi.
Maktabdagi biror xavfsizlik e’lonini (masalan, chiqish belgisi) ko‘ring va kimga tushunish qiyin bo‘lishi mumkinligini hamda uni qanday yaxshilash mumkinligini yozing.
Munozara: «Xavfsizlik» so‘zining kamida beshta ma’nosini (harbiy, iqtisodiy, axborot, ekologik, ijtimoiy) jadvalga yozing va har biriga bittadan misol keltiring. Ro‘yxatni sinfdoshingiz bilan solishtiring.