☰ Mundarija · Adabiyot

Mirtemir

Darslar 47–48 · 2 ta dars · Q. Yo‘ldoshev, B. Qosimov, V. Qodirov, J. Yo‘ldoshbekov. Adabiyot, 7-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2017 (qayta ishlangan 4-nashr)
48

Mirtemir she’rlari

Darslik: 328–334-betlar
MaqsadMirtemirning to‘rtta she’rini o‘qib, mazmuni va tuyg‘ularini tushunish.
Yangi so‘zlar
xok · dust (of the ancestors)armon · regretbardosh · endurancemajnuntol · weeping willow
Tushuntirish

«Bu – men tug‘ilgan tuproq» she’rida shoir Vatan tuprog‘ini tog‘lar, daryolar, qumliklar bilan tasvirlaydi va uni bobolari qoni va xoki yotgan, erk uchun qurbon bo‘lganlar tuprog‘i deb ulug‘laydi; har banddan so‘ng u tuproqqa bosh qo‘yib, sadoqat bildiradi. «Onaginam» she’rida lirik qahramon onasiga farzandlik burchini o‘ta olmagani, vafot etgan onasini kuzata olmagani uchun armon chekadi va elga xizmatim senga ham xizmat deydi. «Toshbu» she’rida urush paytida dalada ishlagan, o‘nta juvonga boshliq bo‘lgan, ikki bolasini ergashtirib mehnat qilgan o‘zbek ayolining sabr-bardoshi madh etiladi; eri urushdan bir qo‘lsiz qaytadi. «Betobligimda» she’rida kasal shoir majnuntol ostiga o‘tqazishlarini bir xil iltijo bilan takror-takror so‘raydi.

Namunalar
Misol: «Onaginam»da armon kuchayib borib, tog‘day zil og‘ir hislarga aylanadi.
Misol: «Betobligimda»da bir xil iltijoning takrori she’riy ohangni va dard tuyg‘usini kuchaytiradi.
Sinfda faoliyat

To‘rt she’rning har biriga bittadan so‘zli sarlavha-tuyg‘u (sadoqat, armon, hurmat, iltijo) tanlang.

Mashq
1
«Bu – men tug‘ilgan tuproq» she’rida tuproq nimani anglatadi?
2
«Onaginam» she’rida qahramonni nima qiynaydi?
3
Toshbu kim?
4
«Betobligimda» she’rida shoir nimani so‘raydi?