ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

B. S. Jitkov va V. V. Bianki

Darslar 43–44 · 2 ta dars · Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 5-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik). «O‘qituvchi» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
43

B. S. Jitkov. «Кружечка под ёлочкой»

Darslik: 182–184-betlar
MaqsadB. S. Jitkovning «Кружечка под ёлочкой» hikoyasi: shoshqaloqlik va maqtanchoqlik haqida kulgili hikoya.
Yangi so‘zlar
kosacha · кружечкаqarag‘ay/archa · ёлочкаbaliq · рыбкаo‘rdakcha · утёнок
Tushuntirish

Boris Stepanovich Jitkov (1882–1938) — rus yozuvchisi; u dengizchi, muhandis va sayohatchi bo‘lgan, bolalar uchun hayotiy hikoyalar yozgan. «Кружечка под ёлочкой» hikoyasida bola ko‘lda baliqchalar tutib, ularni suvli shisha kosachaga solib, archa tagiga qo‘yadi. O‘rdakchalar onasiga baliq olib kelishda bellashadi; bir o‘rdakcha kosachadan baliq olib uchadi. Lekin u har safar tumshug‘ini ochib («кря!»), baliqni tushirib yuboradi, oxirgi juda mayda baliqchani esa bilmay yutib yuboradi. Hikoya kulgili tarzda «разиня» (anqov) so‘zining ma’nosini ko‘rsatadi va maqtanchoqlik yaxshi emasligini o‘rgatadi.

qo‘shimchaso‘z → kichraytirish shakli
-икдом → домик
-ок / -еклист → листок
-очк- / -ечк-ваза → вазочка · песня → песенка
-ышк-зерно → зёрнышко
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Yangi o‘yinchoqni yig‘ishdan oldin o‘quvchi qo‘llanmaning rus tilidagi birinchi qatorini o‘qiydi: «Сначала прочитайте инструкцию». Shoshilmay o‘qiganda hammasi to‘g‘ri chiqadi.

Kim ishlatadi

Texniklar, uchuvchilar va dorixonachilar ishni boshlashdan oldin ko‘rsatmani diqqat bilan o‘qiydi.

Bugun sinab ko‘ring

Biror narsaning ko‘rsatmasini boshidan oxirigacha o‘qib, keyin ish boshlang.

Namunalar
«Кружечка под ёлочкой» («кратко»). «Мальчик поймал рыбок и оставил их в кружечке под ёлочкой. Утёнок нашёл кружечку и схватил рыбку. Но мальчик закричал, утёнок ответил „Кря!“ и уронил рыбку. Второй раз утёнок снова открыл клюв, и рыбка упала в воду. Третью, крошечную рыбку он нечаянно проглотил. Маме утёнок ничего не показал.»
«Уменьшительные слова»: «кружка — кружечка», «ёлка — ёлочка», «рыба — рыбка». «Слова»: «схватить», «уронить», «проглотить».
Sinfda faoliyat

«Kichraytirish o‘yini». Doskada so‘z: «кружка». Kim kichraytirilgan shaklni tezroq aytadi? Shu tarzda «ёлка, рыба, книга, домик» bilan davom eting.

Mashq
1
Muallif qaysi yillarda yashagan?
2
«Кружка» ning kichraytirilgan shakli:
3
O‘rdakcha kosachadan nimani olib ketdi?
4
Nega o‘rdakcha onasiga baliq olib kela olmadi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliKompost uyumi uchun joyHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →