ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Rus tili

Qaratqich kelishigi: «нет кого? чего?»

Darslar 12–13 · 2 ta dars · Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 5-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik). «O‘qituvchi» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
12

Qaratqich kelishigi («родительный падеж»): «нет кого? чего?», «у кого?»

Darslik: 58–62-betlar
MaqsadQaratqich kelishigini («родительный падеж») «нет кого? чего?» savollari bilan yasash va ishlatish.
Yangi so‘zlar
qaratqich kelishigi · родительный падежyo‘q · нетqor · снегshamol · ветер
Tushuntirish

Qaratqich kelishigi («родительный падеж») «нет кого? чего?» (kim yo‘q? nima yo‘q?) savollariga javob beradi. U «нет, не было, не будет» va «у кого есть?» («у меня, у тебя, у неё, у Лолы») bilan keladi. Erkak va o‘rta jinsda oxir «-а/-я»: «костюм — нет костюма», «герой — героя», «календарь — календаря», «яблоко — яблока», «варенье — варенья». Ayol jinsda «-ы/-и»: «маска — маски», «песня — песни», «фотография — фотографии», «тетрадь — тетради»; «г, к, х, ж, ч, ш, щ» dan keyin «-и»: «книга — книги». Ba’zi so‘zlar o‘zgacha: «имя — имени», «время — времени», «мать — матери», «дочь — дочери». Ayrim so‘zlarda unli tushadi: «подарок — подарка», «ветер — ветра», «лёд — льда», «отец — отца».

jinsoxirimisol
он, оно-а / -ясад → нет сада · поле → нет поля
она-ы / -илампа → нет лампы · неделя → нет недели
-ь (она)-иночь → нет ночи
И Boshкто? что?книгаР Qaratqichкого? чего?книгиД Jo‘nalishкому? чему?книгеВ Tushumкого? что?книгуТ Vositaliкем? чем?книгойП Predlog (o‘rin)о ком? о чём?о книге

Нет книги.

Qaratqich — кого? чего?

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Maktab kutubxonasi eshigiga «Сегодня библиотекаря нет» deb yozib qo‘yilgan. Rus tilini biladigan o‘quvchi buni darrov o‘qib, ertasi kuni qaytib keladi.

Kim ishlatadi

Kassirlar, sotuvchilar va xizmat xodimlari yo‘q narsani aniq aytib, boshqa variant taklif qiladi.

Bugun sinab ko‘ring

Biror joyda yo‘q narsani rus tilida «нет» bilan ayting.

Namunalar
«у» dan keyin qaratqich kelishigi: он → у него, они → у них
kim?у кого?
яу меня
тыу тебя
ону него
онау неё
мыу нас
выу вас
ониу них
«Зима». «Сегодня на улице нет снега. Нет ветра и нет дождя. Нет и мороза. У Лолы есть коньки, но нет шапки. У нас есть ёлка, но нет гирлянды. Завтра не будет урока!»
«нет мороза», «нет мяча», «нет мамы», «нет зимы», «нет тетради», «нет имени», «нет времени», «нет яблока».
Sinfda faoliyat

«Чего нет?» O‘qituvchi rasm ko‘rsatadi (masalan, milsiz soat yoki g‘ildiraksiz mashina). O‘quvchilar nima yo‘qligini «Нет ...» bilan aytadi: «Нет стрелки», «Нет колеса». Kim to‘g‘ri aytsa, keyingi rasmni tanlaydi.

Mashq
1
«Нет ...»: «мороз, зима, метель, время».
2
«У меня нет ...»: «брат, сестра, тетрадь».
3
«У тебя есть мяч?» — «Нет, у меня нет ...» («мяч»).
4
Nega «нет подарка» deymiz, «нет подарок» emas?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliO‘yinchoq qutilari uchun missiyaHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →