Darslar 33 · 1 ta dars · Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 5-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik). «O‘qituvchi» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
33
Takrorlash: son («имя числительное»)
Darslik: 153–156-betlar
MaqsadSon haqida o‘rganilganlarni takrorlash: miqdor sonlar, ot bilan bog‘lanishi, soat va yil.
Yangi so‘zlar
son · имя числительноеsoat · часyil · годnecha? · сколько?
Tushuntirish
Son («имя числительное») miqdorni yoki tartibni bildiradi va «сколько?» yoki «который?» savoliga javob beradi. «Один» jinsga qarab o‘zgaradi: «один стол, одна книга, одно окно». «Два, три, четыре» dan keyin ot qaratqich kelishigining birlik shaklida turadi: «два стола, три книги, четыре окна»; «два» ayol jinsda «две»: «две книги». «Пять» va undan keyingi sonlardan so‘ng ot qaratqich kelishigining ko‘plik shaklida turadi: «пять столов, шесть книг, десять окон». Soat so‘rash: «Который час?» — «Три часа», «пять часов», «час». Yil: «в этом году», «два года», «пять лет».
Namunalar
«В классе». «В нашем классе двадцать шесть учеников. У нас пять уроков в день. Первый урок начинается в восемь часов. На столе лежат две тетради и три книги. В неделе семь дней, а в году двенадцать месяцев.»
«Формы»: «1 час, 2 часа, 5 часов»; «1 год, 3 года, 6 лет»; «1 книга, 2 книги, 7 книг»; «1 окно, 4 окна, 9 окон».
Sinfda faoliyat
«Do‘kon o‘yini». Sinfda «do‘kon» tuziladi: o‘quvchi «Дайте, пожалуйста, пять карандашей и две тетради» deydi, sotuvchi miqdorni to‘g‘ri aytib, «Вот, пожалуйста» deb beradi. Rollar almashadi.
Mashq
1
Qavsdagi so‘zni to‘g‘ri shaklda yozing: «два (брат)», «пять (брат)».
два брата; пять братьев
2
«Три» va «шесть» bilan «ручка» so‘zini yozing.
три ручки; шесть ручек
3
Soat 3:00 va 5:00 ni rus tilida ayting.
три часа; пять часов
4
Nega «два стола», lekin «пять столов» deymiz?
«Два–четыре» dan keyin birlik qaratqich, «пять» dan keyin ko‘plik qaratqich keladi.