☰ Mundarija · Rus tili

Qaratqich kelishigi: egalik va belgi

Darslar 15–16 · 2 ta dars · Yu. Yu. Musurmanova. Rus tili, 5-sinf (o‘zbek va boshqa tillarda ta’lim beriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablari uchun darslik). «O‘qituvchi» nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
16

Qaratqich kelishigi: belgi va sifatni bildirish («учитель математики»)

Darslik: 75–78-betlar
MaqsadQaratqich kelishigi bilan predmetning belgisi va aloqasini bildirish («учитель математики», «директор школы»).
Yangi so‘zlar
maktab direktori · директор школыmatematika o‘qituvchisi · учитель математикиmetro bekati · станция метроshahar xaritasi · карта города
Tushuntirish

Qaratqich kelishigi birinchi otning qaysi turdagi ekanini, kimga yoki nimaga tegishli ekanini aniqlaydi. Savol: «какой? чего?». Masalan: «учитель математики, директор школы, музей истории, карта города, словарь синонимов, ученица шестого класса». «Метро» so‘zi o‘zgarmaydi: «станция метро». «-ия» bilan tugagan so‘zlar «-ии» bo‘ladi: «история — учитель истории, химия — химии», «-а» ayol so‘zlar «-ы/-и»: «литература — литературы, физика — физики, математика — математики». Muassasa va kitob nomlari ham shunday: «Музей истории Узбекистана», «сборник сказок».

Namunalar
«Люди и профессии». «Мой дядя — водитель автобуса. Мама — медсестра поликлиники. Наш сосед — учитель биологии. Старшая сестра — студентка университета. А я хочу взять в библиотеке словарь синонимов и сборник сказок.»
«учитель + химия → учитель химии»; «учитель + история → учитель истории»; «директор + зоопарк → директор зоопарка»; «станция + метро → станция метро».
Sinfda faoliyat

«Kim kim?» O‘quvchi o‘z yaqinlari haqida kasb aytadi: «Мой дядя — врач больницы», «Моя тётя — учитель литературы».

Mashq
1
Birlashtiring: «учитель + литература», «директор + зоопарк», «станция + метро».
2
«Учитель ...»: «история, химия, физика».
3
Ayting: «ученица + шестой класс».
4
Nega «учитель истории» deymiz, «учитель история» emas?