Dinlarda hayot qadri

Dunyo dinlarining aksariyatida hayot qadrli deb hisoblanadi. Yahudiy an’anasida inson hayotini saqlab qolish (ibr. «pikuax nefesh») ko‘pchilik diniy qoidalardan ustun turadi. Xristianlikda Bibliyadagi «o‘ldirma» amri va yaqiniga muhabbat tamoyili hayotni himoya qilish asosi sifatida keltiriladi; bugungi xristian cherkovlarining ko‘pchiligi qiyinchilikka uchragan kishiga rahm va yordam ko‘rsatishni ta’kidlaydi. Buddaviylikda birinchi qoida – jonzotga zarar yetkazmaslik, jayniylik va hinduiylikda esa ahimsa tamoyili; bu tamoyil ba’zi izdoshlarni hatto hasharotlarga zarar yetkazmaslikka undaydi. Islomda hayot Alloh bergan omonat deb qaraladi; Qur’onda nohaq qon to‘kish qoralanadi va bir kishining hayotini saqlab qolish butun insoniyatni asrab qolishga o‘xshatiladi; o‘z hayotiga yoki boshqalar hayotiga zarar yetkazish gunoh hisoblanadi. Musulmon olimlari va muassasalari tinch aholiga qarshi hujumlarni «shahidlik» deb atab bo‘lmasligini ta’kidlaganlar; O‘zbekiston musulmonlari idorasi ham bunday harakatlarni qoralagan. Shaxsiy hayotda hayot qadri o‘z sog‘lig‘iga g‘amxo‘rlik qilish (yetarli uyqu, to‘g‘ri ovqatlanish, harakat, zararli odatlardan saqlanish) va o‘zgalarga mehr ko‘rsatishda ham ifodalanadi. Muhim: har kim ba’zan og‘ir kunlarni boshdan kechirishi mumkin. Agar o‘zingiz yoki yaqiningiz umidsizlik va qiyin hissiyotlar bilan kurashayotgan bo‘lsa, ishonchli kattalar, maktab psixologi yoki shifokorga darhol murojaat qiling; yordam so‘rash – kuch belgisi. Xavf yaqin bo‘lsa, favqulodda xizmatlarga qo‘ng‘iroq qiling (yagona raqam 112, tez tibbiy yordam 103).