24
Otlarning kelishik qo‘shimchalari bilan qo‘llanilishi
Darslik: 2-qism, 11–13-betlar
MaqsadOtlarning kelishik qo‘shimchalari bilan qo‘llanilishini bilish.
Yangi so‘zlar
kelishik · casekelishik qo‘shimchasi · case suffixso‘roq · questionbog‘lamoq · to connect
Tushuntirish
Kelishik qo‘shimchalari otga qo‘shiladi: -ning, -ni, -ga (-ka, -qa), -da, -dan. Qo‘shimchasiz bosh kelishik bilan birga jami oltita kelishik bor. Kelishik qo‘shimchasi otni gapdagi boshqa so‘zga bog‘laydi va ot shu kelishikka xos so‘roqqa javob beradi. Masalan: qush – qushning (Nimaning?), qushni (Nimani?), qushga (Nimaga?), qushda (Nimada?), qushdan (Nimadan?).
Namunalar
daryo – daryoning, daryoni, daryoga, daryoda, daryodan.
Biz daryoga bordik. Biz daryodan qaytdik. Bolalar daryoni sevadi.
Sinfda faoliyat
«Kelishik uyi»: doskada oltita uy chiziladi; bolalar berilgan otga qo‘shimchalarni qo‘shib, mos uyga joylaydi.
Mashq
1
Kelishik qo‘shimchalarini sanang.
-ning, -ni, -ga (-ka, -qa), -da, -dan
2
«Maktab» so‘ziga barcha qo‘shimchalarni qo‘shing.
maktabning, maktabni, maktabga, maktabda, maktabdan
3
Otlarda nechta kelishik bor?
oltita (bosh kelishik qo‘shimchasiz)