40
Kelishiklar: mustahkamlash (1)
Darslik: 2-qism, 53–56-betlar
MaqsadOltita kelishikni, ularning qo‘shimchalari va so‘roqlarini mustahkamlash.
Yangi so‘zlar
kelishiklar · casesbosh kelishik · main caseqaratqich kelishigi · possessive casechiqish kelishigi · ablative case
Tushuntirish
Otlarda oltita kelishik bor. Bosh kelishik: Kim? Nima? Qayer? (qo‘shimchasiz). Qaratqich: Kimning? Nimaning? (-ning). Tushum: Kimni? Nimani? (-ni). Jo‘nalish: Kimga? Nimaga? Qayerga? (-ga, -ka, -qa). O‘rin-payt: Kimda? Nimada? Qayerda? (-da). Chiqish: Kimdan? Nimadan? Qayerdan? (-dan). Kelishikni aniqlash uchun otga so‘roq beramiz.
| Kelishik | Savol | bola |
|---|---|---|
| bosh | Kim? | bola |
| qaratqich | Kimning? | bolaning |
| tushum | Kimni? | bolani |
| jo‘nalish | Kimga? | bolaga |
| o‘rin-payt | Kimda? | bolada |
| chiqish | Kimdan? | boladan |
Qaysi guruhga kiradi?
🎯 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Savol-javob o‘yinida bola savolni diqqat bilan eshitdi. Mos so‘z bilan javob berdi, javobi o‘rinli chiqdi.
Kim ishlatadi
Viktorina boshlovchilari, o‘qituvchilar
Bugun sinab ko‘ring
Bir savolga javob berishdan oldin savoldagi so‘roq so‘zni eshiting.
Namunalar
bola, bolaning, bolani, bolaga, bolada, boladan.
bog‘, bog‘ning, bog‘ni, bog‘ga, bog‘da, bog‘dan.
Sinfda faoliyat
«Kelishik zinapoyasi»: doskada oltita pog‘ona chiziladi. Bolalar ot aytadi, navbat bilan har pog‘onaga mos shaklni yozadi.
Mashq
1
Oltita kelishikda yozing: uy.
uy, uyning, uyni, uyga, uyda, uydan
2
Kelishikni aniqlang: Dehqon bog‘dan olmani terdi.
dehqon – bosh; bog‘dan – chiqish; olmani – tushum
3
Qaysi kelishik qo‘shimchasi qo‘shilmaydi?
bosh kelishik