☰ Mundarija · Ona tili

Takrorlash va kelishiklar bilan tanishuv

Darslar 22–24 · 3 ta dars · M.E. Toirova (1-qism); D.D. Baynazarova, M.E. Toirova (2- va 4-qism); D.D. Baynazarova (3-qism). Ona tili 4-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
22

1-chorakda o‘tilganlarni takrorlash (1)

Darslik: 2-qism, 6–8-betlar
Maqsad1-chorakda o‘tilgan mavzularni takrorlash: tovush va harf, so‘z turkumlari, gap bo‘laklari.
Yangi so‘zlar
ega · subjectkesim · predicatebosh bo‘laklar · main partsikkinchi darajali bo‘lak · secondary part
Tushuntirish

Ega va kesim gapning bosh bo‘laklaridir. Ega Kim? yoki Nima? so‘rog‘iga javob bo‘ladi, kesim esa Nima qildi? Nima qiladi? Nima qilmoqchi? so‘roqlariga javob bo‘ladi. Gapdagi boshqa bo‘laklar ikkinchi darajali bo‘laklardir: ularni savol yordamida topamiz (Nimani? Qayerda? Qanday?). Takrorlash uchun: unli harflar oltita, undosh tovushlar 24 ta, so‘z asos va qo‘shimchalardan iborat.

Namunalar
Dilnoza kitob o‘qiydi. Ega: Dilnoza (Kim?). Kesim: o‘qiydi (Nima qiladi?). Ikkinchi darajali: kitob (Nimani?).
Ikkita chaqqon bola hovlida o‘ynayapti. Ega: bola. Kesim: o‘ynayapti. Ikkinchi darajali: ikkita, chaqqon, hovlida.
Sinfda faoliyat

«Gap arxitektori»: ikki guruh bosh bo‘laklar (ega, kesim) yozilgan kartochkalarni oladi va ularga ikkinchi darajali bo‘laklar qo‘shib gap quradi.

Mashq
1
Gapning egasi va kesimini toping: Quyosh nur sochdi.
2
Bosh bo‘laklarni toping: Bahorda daraxtlar gullaydi.
3
Ega qaysi so‘roqqa javob beradi?