17
Dum-dumaloq qo‘ng‘iz
Darslik: 1-qism, 71–73-betlar
MaqsadMehnatsevarlik va dangasalik oqibatini solishtirish; hikoyadan xulosa chiqarish.
Yangi so‘zlar
dangasa · lazymehnatsevar · hard-workingimillamoq · to move slowlyxulosa · conclusion
Tushuntirish
Mehnat insonni charchatadi, lekin dangasalik undan ham ko‘p qiyinchilik keltiradi. Darslikda Aziz Abdurazzoqning «Dum-dumaloq qo‘ng‘iz» hikoyasi bor: unda semiz qo‘ng‘iz yo‘lda qiynaladi va unga yordam keladi. Biz uni qayta aytmaymiz, o‘z hikoyamizni o‘qiymiz. Hikoyadan xulosa chiqarganda «Bu hikoya bizga nimani o‘rgatadi?» deb so‘raymiz.
Namunalar
«Dangasa quyon». Quyon yoz bo‘yi daladan tayyor sabzi topib yeb, uxlab yurdi. Do‘stlari qish uchun in qazib, oziq yig‘ayotganda ham u: «Hali vaqt bor», — dedi. Kuz oxirida qor yog‘ib, uni qor qoplab qoldi. Quyonning inga kirishga kuchi ham, joyi ham yo‘q edi. Do‘stlari uni qutqarib, birga in qazishga o‘rgatdi. Quyon shundan keyin ishlashni boshladi: «Mehnat — qiyin, ammo foydali», — dedi.
Xulosa: ishni o‘z vaqtida qilish kerak.
Sinfda faoliyat
«Maqol tanlash»: bolalar hikoyaga mos mehnat haqidagi maqolni topadi va nega mosligini izohlaydi.
Mashq
1
Quyon yoz bo‘yi nima qildi?
Sabzi yeb, uxlab yurdi.
2
Do‘stlari qish uchun nima qildi?
In qazib, oziq yig‘di.
3
Quyon nima uchun qiyin ahvolda qoldi?
Qish uchun tayyorlanmadi.
4
Do‘stlari unga qanday yordam berdi?
Uni qutqarib, in qazishni o‘rgatdi.
5
Hikoya nimani o‘rgatadi?
Ishni o‘z vaqtida qilishni.