Yer va uning koinotdagi qo‘shnilari
Quyosh tizimining markazida Quyosh turibdi. U sariq yulduz — issiqlik va yorug‘likning asosiy manbayi. Quyosh atrofida sakkizta sayyora aylanadi: Merkuriy, Venera, Yer, Mars, Yupiter, Saturn, Uran, Neptun. Yer Quyosh atrofini taxminan 365 kunda bir marta aylanib chiqadi — bu bir yil. Yerning bu yo‘li orbita deyiladi. Yer o‘z o‘qi atrofida ham aylanadi: bir marta aylanishi 24 soat, ya’ni bir sutka. Quyoshga qaragan tomonda kunduz, teskari tomonda tun bo‘ladi. Quyosh — Somon yo‘li galaktikasidagi milliardlab yulduzlardan biri.
«Kun va tun» modeli: qorong‘i xonada stol chirog‘i (yoki fonar) — Quyosh, globus yoki koptok — Yer bo‘lsin. Koptokdagi O‘zbekiston joyiga yopishqoq qog‘oz yopishtiring. Koptokni asta aylantiring: qachon O‘zbekiston yoritilgan (kunduz), qachon qorong‘i (tun)? Xavfsizlik: chiroq nuriga to‘g‘ridan to‘g‘ri qaramang, qizigan chiroqqa tegmang.