ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
Hafta hikoyasi8-sinf · 29-hafta

Bahor guli magniti

🎯 Missiya: Stend sovg‘asiga qanday narx qo‘yamiz va nechta yasaymiz — va nega?

Dushanba

Sinf rahbariDushanba, 12-aprel. Ko‘rgazma — 30-aprel, juma. Missiya: stend uchun foamirandan bahor guli magnit sovg‘asini sotamiz, tushum keyingi yilgi laboratoriyaga. Narxni va nechta yasashni rejalaymiz.
ZarinaTexnologiya darsi: tungi yoritgich (gul-chiroq) tartibi: shablon bo‘yicha dan barg kesish, quruq pastel bilan bo‘yash, simga o‘tkazish, yashil lenta bilan o‘rash.
AnvarDarslikda chiroqqa LED ulashdan oldin qo‘yiladi. Bizning magnit gulda elektr yo‘q, lekin issiq yelim va qaychi bor: ularni faqat kattalar nazoratida ishlatamiz.
Xavfsizlik birinchi: issiq yelim — kattalar bilan.
Texnologiya

Qulf 1: Bahor guli — magnit sovg‘a

Topshiriq: Issiq yelim bilan ishlashda qaysi qoida to‘g‘ri?

🔑 Kalit: Xavfsizlik: issiq yelim va qaychi faqat kattalar nazoratida.

Seshanba

AnvarFizika: magnit temir, po‘lat, nikel va kobaltni tortadi. Kuchi eng katta joylar — , shimoliy (N) va janubiy (S). Bir xil qutblar itaradi, har xil qutblar tortadi.
MalikaMagnitni kessak, ikkita to‘liq magnit chiqadi, har birida N va S. Maydonni B bilan o‘lchaymiz, birligi — tesla.
JasurGul 12 g, ikki baravar zaxira bilan magnit kamida 24 g ushlashi kerak. Sinov: tortishni qisqich (1 g) bilan o‘lchadik. A kichik ferrit disk 30 g, narxi 300 so‘m; B katta ferrit 90 g, 900; C neodim 500 g, 2 500; D magnit lenta bo‘lagi 15 g, 200 so‘m.
ZarinaNeodim magnit kichik va juda kuchli: bolalar yutib yuborsa yoki barmoq qisilsa xavfli. Bolalar sovg‘asi uchun yaramaydi.
Demak: 24 g dan kuchli, xavfsiz va arzon — A.
Fizika

Qulf 2: Magnit nimani ushlaydi?

Topshiriq: Gul 12 g bo‘lsa va ikki baravar zaxira kerak bo‘lsa, magnit kamida necha g ushlashi kerak?

🔑 Kalit: Magnit kamida 24 g ushlashi, bolalar uchun xavfsiz bo‘lishi kerak: A (30 g, 300 so‘m) mos, neodim (500 g) xavfli.

AnvarKimyo: nitrat kislota HNO₃ — kuchli kislota; yorug‘likda parchalanib qo‘ng‘ir tusga kiradi, shuning uchun qorong‘i idishda saqlanadi. Konsentrlangan kislota temirni : temir erimaydi.
Zarina3-amaliy ish: ammiak olish va uning xossalari — o‘qituvchi rahbarligida. Reja tuziladi, kuzatuvlar yoziladi, tenglamalar yoziladi.
Malikalar: lakmus kislotada qizil, ishqorda ko‘k; fenolftalein ishqorda to‘q pushti. Kislota va ishqor aralashsa, bo‘ladi. Bu karam sharbati kabi, faqat laboratoriyada.
JasurBizning stendda kuchli kislota ham, ammiak ham yo‘q. Faqat o‘qiymiz.
Kimyo

Qulf 3: Indikatorlar va neytrallanish

Topshiriq: Lakmus ishqorda qanday rangga kiradi?

Chorshanba

AnvarAlgebra: bir partiya (30 ta gul) bargini yelimlashda Anvar yolg‘iz x soat, Zarina x + 3 soat ketkazadi, birga 2 soatda bitiradi. 1/x + 1/(x + 3) = 1/2.
ZarinaMaxrajga ko‘paytirsak: 2(x + 3) + 2x = x(x + 3), ya’ni x² − x − 6 = 0, x = 3 yoki −2. Vaqt manfiy bo‘lmaydi, −2 emas. Tekshirish: 1/3 + 1/6 = 1/2 ✓
JasurDemak, 2 soatlik ustaxonada bitta partiya — 30 ta gul tayyor bo‘ladi.
MalikaBikvadrat tenglama ham bor: x⁴ − 13x² + 36 = 0 da x² = t desak, t = 4 yoki 9, x = ±2, ±3. Geometriya: gul bargi aylana ichida; vatarlar kesishsa burchak = yoylar yig‘indisining yarmi: (80° + 40°) : 2 = 60°.
AnvarUrinma va vatar orasidagi burchak yoyning yarmiga teng: 70° yoy bo‘lsa, 35°. Vektor — son va yo‘nalish: magnit kuchi ham vektor.
AlgebraGeometriya

Qulf 4: Partiya vaqti va doira burchaklari

Topshiriq: 1/3 + 1/6 nechaga teng?

🔑 Kalit: Bir partiya (30 ta gul) 2 soatlik ustaxonada tayyor bo‘ladi: Anvar yolg‘iz 3 soat, Zarina 6 soat.

AnvarIqtisod: bozor iqtisodiyotining belgilari — xususiy mulk, erkin faoliyat va erkin narxlar, foydaga intilish, raqobat. Narxni talab va taklif belgilaydi.
Malika50 o‘quvchi o‘rtasida so‘rov: ko‘pi bilan shu narxda olaman. 3 000 so‘m — 40 kishi, 4 000 — 30, 5 000 — 18, 6 000 — 8.
JasurJadvalda : narx ustuni bo‘yicha o‘sish tartibida; maydon — ustun, yozuv — qator.
ZarinaXarajat: doimiy 20 000 so‘m (asboblar), bitta gul uchun 1 500 so‘m (magnit 300 + foamiran, sim, lenta 700 + qadoq 500). Foyda = q · (narx − 1 500) − 20 000.
AnvarSig‘im — 30 gul. 3 000 da 40 kishi xohlaydi, lekin 30 ta sotamiz: 30 · 1 500 − 20 000 = 25 000. 4 000 da 30 · 2 500 − 20 000 = 55 000. 5 000 da 18 · 3 500 − 20 000 = 43 000. 6 000 da 8 · 4 500 − 20 000 = 16 000.
Zararsizlik nuqtasi 4 000 da: 20 000 : 2 500 = 8 ta.
Iqtisodiy bilim asoslariInformatika

Qulf 5: Narx, so‘rov va foyda

Topshiriq: 4 000 so‘mlik narxda nechta gul sotsak zarar ko‘rmaymiz?

🔑 Kalit: So‘rov: 3 000 — 40 kishi, 4 000 — 30, 5 000 — 18, 6 000 — 8. Xarajat: 20 000 doimiy + 1 500 har bir gulga; sig‘im 30.

Payshanba

MalikaBiologiya: — tajribani to‘plash, saqlash va eslash. Turlari: harakat, obrazli, hissiy, so‘z xotirasi; qisqa va uzoq muddatli. Mustahkamlash usuli — takrorlash.
AnvarTaqdimot matnini bir martada emas, bir necha kun takrorlaymiz, shunda u uzoq muddatli xotiraga o‘tadi.
Zarina 4–5 marta takrorlanadigan sikllardan iborat: sekin uyquda nafas va yurak sekinlashadi, tez uyquda ko‘z harakati kuchayadi. O‘smirlarga taxminan 8–10 soat uyqu kerak.
Ko‘rgazma oldidan kechasi erta yotamiz.
Biologiya (Odam va uning salomatligi)

Qulf 6: Xotira va uyqu

Topshiriq: Matnni uzoq muddatli xotiraga o‘tkazishning yaxshi usuli qaysi?

JasurHuquq: Adliya vazirligi qonunlar ijrosini tashkil qiladi, fuqarolik holati dalolatnomalarini (tug‘ilish, nikoh, o‘lim) qayd etadi. — litsenziyali mustaqil huquqiy yordamchi, hujjat nusxasi va imzoni tasdiqlaydi. Ko‘p xizmatlar Davlat xizmatlari markazlari va my.gov.uz orqali olinadi.
MalikaSovg‘a sotish uchun ota-onalardan yozma ruxsat qog‘ozi olamiz va maktab muhri bilan tasdiqlatamiz.
ZarinaGeografiya: Zarafshon iqtisodiy rayoni Samarqand, Buxoro va Navoiy viloyatlaridan iborat; ko‘p qismini Qizilqum cho‘li egallaydi, Tomdi va Bo‘kantog‘ past tog‘lari bor. Mashina kanallari suv beradi.
AnvarSamarqand viloyati Zarafshon vodiysining o‘rtasida, Buyuk ipak yo‘lida; yog‘in 250–800 mm. Samarqandga ko‘p sayyoh keladi, ular sovg‘a olishadi — bizning sovg‘a ham shu g‘oyadan.
Davlat va huquq asoslariGeografiya

Qulf 7: Notarius va Samarqand

Topshiriq: Hujjat nusxasi va imzoni kim tasdiqlaydi?

Juma

Sinf rahbariOna tili: uyushiq bo‘laklarni bitta nom ostida yig‘adi, undan keyin ikki nuqta qo‘yiladi: «Magnit tanlashda uch narsa muhim: kuchi, xavfsizligi va narxi.» Ibn Sino va ikki shogird haqidagi hikoya bilan ham ishladik.
MalikaPlakatga yozamiz: «Hammasi hisoblangan: material, vaqt va narx.»
AnvarAdabiyot: To‘ra Sulaymon 1934-yil 15-fevralda Jizzax viloyati Baxmal tumanidagi Aldashmon qishlog‘ida tug‘ilgan. Xalq shoiri unvoniga sazovor bo‘lgan; she’rlarida xalqona ohang kuchli.
Qisqa va aniq so‘zlaymiz.
Ona tiliAdabiyot

Qulf 8: Umumlashtiruvchi so‘z

Topshiriq: Umumlashtiruvchi so‘zdan keyin qaysi belgi qo‘yiladi?

ZarinaEnglish: the environment is everything around us: air, water, soil, people, animals. An ecosystem is the living things in one place and how they depend on each other. Energy can be renewable or not renewable; fossil fuels are not renewable.
AnvarAlternative sources: solar power, wind turbines, hydro power, biofuel, waste-to-energy. Solar power suits Uzbekistan because there are many sunny days.
MalikaРусский: А. А. Ахматова родилась 23 июня 1889 года в Одессе. Мы читали стихотворение «Не с теми я, кто бросил землю…». Слово «родина» — vatan.
Ingliz tiliRus tili

Qulf 9: Ona tabiat va Ахматова

Topshiriq: Qaysi energiya manbai qayta tiklanadi?

JasurJahon tarixi: Xitoyda Qing sulolasi hukmronlik qilgan, 1757-yildan faqat Guanchjou porti xorijiy savdogarlarga ochiq edi. Britaniya choy, ipak va chinni sotib olgan; afyun savdosi ziddiyat keltirgan va afyun urushlariga, keyin Nankin shartnomasiga olib kelgan.
AnvarO‘zbekiston tarixi: Qo‘qon xonligi XIX asr birinchi yarmida uch o‘zbek davlatining eng kattasi edi. Mingboshi bosh vazir va qo‘mondon edi; amaldorlar umaro (dunyoviy) va ulamo (diniy) guruhlariga bo‘lingan.
ZarinaBizning jamoada ham vazifalar bo‘lingan: hisobchi — Anvar, dizayner — Malika, so‘zlovchi — Zarina, sinov — Jasur.
Jahon tarixiO‘zbekiston tarixi

Qulf 10: Xitoy va xonlik boshqaruvi

Topshiriq: Qo‘qon xonligida mingboshi kim edi?

Sinf rahbariQaror: bahor guli magnitiga qanday narx qo‘yamiz va nechta yasaymiz? Talablar: bolalar uchun xavfsiz magnit (≥ 24 g), sig‘im ≤ 30 gul, eng katta foyda.
AnvarMagnit A: 30 g ≥ 24 g, 300 so‘m, xavfsiz. B ham mos, lekin 900 so‘m — ortiqcha xarajat. C xavfli, D 15 g < 24 g.
JasurNarx 3 000: foyda 25 000 (40 kishi xohlaydi, sig‘im 30). 5 000: 43 000. 6 000: 16 000.
Malika4 000: 30 kishi, sig‘im 30, foyda 30 · 2 500 − 20 000 = 55 000 — eng katta. Zararsizlik nuqtasi 8 ta.
ZarinaNarx 5 000 dan oshmaydi — bolalar hamyoni uchun hamyonbop. Keyingi qadam: 30 ta gulni 2 soatlik ustaxonada, kattalar bilan yig‘ish.
Qaror: narx 4 000 so‘m, 30 ta gul, A magnit.
Iqtisodiy bilim asoslariFizika

Qulf 11: Yakuniy qaror

Topshiriq: 3 000 so‘mdan 40 kishi xohlasa ham, nega bu narx eng yaxshi emas?

Bir haftani bir hikoyada takrorlading!

Bu hikoya 16 ta fanni birlashtirdi.

Ona tiliIngliz tiliInformatikaTexnologiyaAdabiyotAlgebraBiologiya (Odam va uning salomatligi)Davlat va huquq asoslariFizikaGeografiyaGeometriyaIqtisodiy bilim asoslariJahon tarixiKimyoO‘zbekiston tarixiRus tili

0 / 14 yulduz

Jamoa hisoboti

Bahor guli magniti: narx va miqdor rejasi

Savol: stend sovg‘asiga qanday narx va miqdor eng katta foyda beradi? Usul: magnit sinovi (≥ 24 g), 50 kishilik so‘rov, xarajat 20 000 + 1 500/gul, sig‘im 30. Natija: A ferrit disk 30 g, 300 so‘m; narx 4 000 da foyda 55 000, 3 000 da 25 000, 5 000 da 43 000. Xulosa: 30 ta gul, 4 000 so‘m. Keyingi qadam: ko‘rgazmada haqiqiy talabni yozib borish.

— 8-B jamoa

Topilgan kalitlar

  1. Xavfsizlik: issiq yelim va qaychi faqat kattalar nazoratida.
  2. Magnit kamida 24 g ushlashi, bolalar uchun xavfsiz bo‘lishi kerak: A (30 g, 300 so‘m) mos, neodim (500 g) xavfli.
  3. Bir partiya (30 ta gul) 2 soatlik ustaxonada tayyor bo‘ladi: Anvar yolg‘iz 3 soat, Zarina 6 soat.
  4. So‘rov: 3 000 — 40 kishi, 4 000 — 30, 5 000 — 18, 6 000 — 8. Xarajat: 20 000 doimiy + 1 500 har bir gulga; sig‘im 30.

Yulduzli savollar

  1. Nega neodim magnit tanlanmadi?

  2. Partiya vaqti tenglamasida qaysi ildiz shartga mos kelmadi?

  3. O‘ylab ko‘r: 5 000 so‘m kam sotilsa ham nega foyda 6 000 dan katta?

Hikoyadagi darslar