Abbosiylar davrida Xuroson va Movarounnahr; xalq harakatlari
Umaviylar siyosatidan norozi bo‘lgan aholi Xurosonda Abbosiylarni qo‘llab-quvvatladi. 747-yilda Marvda Abu Muslim boshchiligida qo‘zg‘olon boshlandi. 750-yilda Umaviylar ag‘darilib, Abbosiylar hokimiyatga keldi. Abu Muslim keyinchalik xalifa farmoni bilan o‘ldirildi. 751-yilda Talas daryosi bo‘yida arab-turk qo‘shinlari Xitoy (Tan) qo‘shinini mag‘lub etdi. Natijada Xitoyning Markaziy Osiyodagi ta’siri tugab, arab-islom ta’siri kuchaydi. 776–783-yillarda Muqanna boshchiligida Kesh va Naxshab atrofida oq kiyimlilar harakati bo‘lib o‘tdi. U xalifalik zulmiga qarshi qaratilgan edi. IX asr boshida Rafi ibn Lays qo‘zg‘oloni ham xalq noroziligini ko‘rsatdi. Abbosiylar davrida Marv, Buxoro va Samarqand ilm markazlariga aylandi. Xalifa Ma’mun (813–833) Marvda yashagan va Bag‘doddagi ‘Bayt ul-hikma’ (Donishmandlar uyi) ilmiy markazini qo‘llab-quvvatlagan.
Yechim: 747-yilda Marvda boshlangan. Umaviylar ag‘darilib, 750-yilda Abbosiylar hokimiyatga keldi.
Javob: 747, Marv; Abbosiylar hokimiyatga keldi (750)
Yechim: Xitoy qo‘shini yengilgani uchun Xitoy ta’siri Markaziy Osiyodan chiqdi, arab-islom ta’siri kuchaydi.
Javob: Xitoy ta’siri tugab, arab-islom ta’siri kuchaydi
Yechim: 776–783-yillarda Kesh va Naxshab atrofida; harakat qatnashchilari oq kiyimlilar deb atalgan.
Javob: 776–783-yillar, Kesh va Naxshab atrofi
- Abu Muslim va Muqannani adashtirish: Abu Muslim — 747–750 (Abbosiylar uchun), Muqanna — 776–783 (xalifalikka qarshi).
- Talas jangini 705 yoki 821 bilan almashtirish: Talas — 751.