Mahalliy hokimliklar va VI–VII asrlarda madaniy hayot
VI–VII asrlarda Movarounnahrda bir qancha mahalliy hokimlik mavjud bo‘lgan. Ularning hukmdorlari turli unvonlar ko‘targan: • So‘g‘d (Samarqand) — ixshid; • Buxoro — buxorxudot; • Ustrushona — afshin; • Xorazm — xorazmshoh; • Chag‘oniyon — chag‘onxudot. Bu hokimliklar tashqi kuchga (avval Eftallar, keyin Turk xoqonligi) tobe bo‘lib, ichki ishlarda mustaqilroq edi. Ularning rivojlanishi uchun Buyuk Ipak yo‘li savdosi muhim bo‘ldi. Madaniyat: so‘g‘d, xorazm yozuvlari; turkiylarning run yozuvi; Afrosiyobdagi VII asr devoriy suratlari (Samarqand hukmdori huzuriga kelgan elchilar tasviri); Termizdagi buddaviy ibodatxonalar. Xitoy sayyohi Syuan-szan VII asrda Termizda ko‘p buddaviy monastirlar borligini yozgan. Zardushtiylik, buddaviylik va boshqa dinlar yonma-yon yashagan.
Yechim: So‘g‘d (Samarqand) hukmdori — ixshid. Buxoro hukmdori — buxorxudot.
Javob: Samarqand — ixshid; Buxoro — buxorxudot
Yechim: Suratlarda xorijiy elchilar Samarqand hukmdori huzurida tasvirlangan. Bu VII asrdagi diplomatik aloqalarni bildiradi.
Javob: Samarqand hukmdorining xorijiy elchilar bilan aloqalarini (VII asr)
Yechim: Zardushtiylik, buddaviylik va boshqa e’tiqodlar yonma-yon bo‘lgan; Termizda buddaviy monastirlar saqlangan.
Javob: Bir necha din yonma-yon yashagan
- Unvonlarni almashtirib yuborish: afshin — Ustrushona, ixshid — Samarqand, buxorxudot — Buxoro.
- Afrosiyob suratlarini Kushonlar davriga bog‘lash; ular VII asrga tegishli.