☰ Reja · O‘zbekiston tarixi

Mustaqillik: davlatchilik, Konstitutsiya va fuqarolik jamiyati

21-hafta · blok 1.6 · 3 dars
3

Fuqarolik jamiyati va ‘o‘zbek modeli’

maktab darsligi: o‘zbekiston tarixi 11-sinf, 2-bob
Maqsad: Fuqarolik jamiyati tushunchasi va islohotlar tamoyillarini bilish.
Qoida va g‘oya

Fuqarolik jamiyati — fuqarolar o‘z manfaatlarini davlatdan mustaqil, ammo qonun doirasida ifodalaydigan jamiyat. Uning institutlari: mahalla, nodavlat notijorat tashkilotlari, siyosiy partiyalar, ommaviy axborot vositalari. Huquqiy davlat — barcha qonunga bo‘ysunadigan davlat. Mustaqillikning dastlabki yillarida taraqqiyotning ‘o‘zbek modeli’ ishlab chiqildi. Uning beshta tamoyili: • iqtisodning siyosatdan ustunligi; • davlatning bosh islohotchiligi; • qonun ustuvorligi; • kuchli ijtimoiy siyosat; • islohotlarni bosqichma-bosqich o‘tkazish. Keyinroq 2017-yildan ‘Harakatlar strategiyasi’, 2022-yildan ‘Taraqqiyot strategiyasi’ qabul qilindi.

Namunaviy masalalar
Fuqarolik jamiyati nima?
Yechim: Fuqarolarning o‘z manfaatlarini qonun doirasida ifodalaydigan jamiyat.
Javob: Fuqarolar manfaatini mustaqil ifodalaydigan jamiyat
Huquqiy davlat nima?
Yechim: Qonunga hamma bo‘ysunadigan davlat.
Javob: Hamma qonunga bo‘ysunadigan davlat
‘O‘zbek modeli’ nechta tamoyilga asoslangan?
Yechim: 5.
Javob: Beshta
Tipik xatolar
  • Fuqarolik jamiyatini davlatga qarshi tashkilot deb bilish: u qonun doirasida faoliyat yuritadi.
  • Modeldagi ‘bosqichma-bosqich’ tamoyilini shoshilinch o‘zgarish deb tushunish.
Mashq
1
Fuqarolik jamiyati institutlaridan ikkitasini ayting.
2
‘Harakatlar strategiyasi’ qaysi yildan qabul qilingan?
3
‘Taraqqiyot strategiyasi’ qaysi yildan?
4
Modelning tamoyillaridan biri nima?