2
Aralash mashqlar: kim? qaysi hukmdor?
maktab darsligi: tarix 6-sinf va o‘zbekiston tarixi 7–8-sinf, tegishli boblar
Maqsad: Shaxslarni voqea va davr bilan bog‘lash.
Qoida va g‘oya
Shaxslar va ular bilan bog‘liq voqealar: • Spitamen — makedoniyalik bosqinchiga qarshi kurash rahbari; • Qutayba ibn Muslim — Movarounnahrni bosib olgan arab noibi; • Muqanna — arab hukmronligiga qarshi qo‘zg‘olon rahbari; • Ismoil Somoniy — Somoniylar davlatini mustahkamlagan hukmdor; • Jaloliddin Manguberdi — mo‘g‘ullarga qarshi kurash rahbari; • Amir Temur — yirik davlat asoschisi, poytaxti Samarqand; • Mirzo Ulug‘bek — olim hukmdor, rasadxona qurdirgan; • Alisher Navoiy — o‘zbek adabiy tilining buyuk namoyandasi; • Bobur — Hindistonda Boburiylar davlatiga asos solgan; • Abdullaxon II — Shayboniylar davlatini kuchaytirgan hukmdor.
Namunaviy masalalar
Mo‘g‘ullarga qarshi kurashgan shahzoda kim?
Yechim: Jaloliddin Manguberdi.
Javob: Jaloliddin Manguberdi
Yechim: Jaloliddin Manguberdi.
Javob: Jaloliddin Manguberdi
Rasadxona qurdirgan hukmdor kim?
Yechim: Ulug‘bek.
Javob: Mirzo Ulug‘bek
Yechim: Ulug‘bek.
Javob: Mirzo Ulug‘bek
Alisher Navoiy qaysi sohada mashhur bo‘lgan?
Yechim: Adabiyot, o‘zbek tilidagi ijod.
Javob: Adabiyot (o‘zbek tilida ijod)
Yechim: Adabiyot, o‘zbek tilidagi ijod.
Javob: Adabiyot (o‘zbek tilida ijod)
Tipik xatolar
- Sulolani shaxs bilan almashtirish: Temuriylar sulolasi, Amir Temur esa uning asoschisi.
- Navoiy va Bobur ham shoir: biri o‘zbek adabiyotining ulug‘ namoyandasi, ikkinchisi hukmdor va shoir.
Mashq
1
Qutayba ibn Muslim qaysi xalifalik sulolasi davrida yurish qilgan?
Umaviylar
2
Arablarga qarshi qo‘zg‘olon boshlagan shaxs kim?
Muqanna
3
Somoniylar davlatini mustahkamlagan hukmdor kim?
Ismoil Somoniy
4
Shayboniylar davlatining kuchayishi qaysi hukmdor nomi bilan bog‘liq (XVI asr oxiri)?
Abdullaxon II