Umurtqali hayvonlar
Umurtqali hayvonlar (xordalilar tipi) besh sinfga bo‘linadi. Baliqlar suvda yashaydi, tanasi suyri shaklda, shilimshiq bilan qoplangan; jabra bilan nafas oladi; yuragi 2 kamerali, qon aylanish doirasi bitta; sovuqqonli. Suvda hamda quruqlikda yashovchilar (qurbaqa, salamandra, triton) suv yaqinida yashaydi, teri va o‘pka bilan nafas oladi; yuragi 3 kamerali, 2 qon aylanish doirasi bor; tuxumini suvga qo‘yadi, shuning uchun suvdan uzoqqa ketolmaydi. Sudralib yuruvchilar (kaltakesak, ilon, timsoh) tanasi muguz tangacha bilan qoplangan, o‘pka bilan nafas oladi; yuragi odatda 3 kamerali (timsohda 4 kamerali); tuxumini quruqlikka, qattiq po‘choqli qilib qo‘yadi; sovuqqonli. Qushlar tanasi pat bilan qoplangan, oldingi oyoqlari qanotga aylangan; o‘pkasiga ulangan havo xaltachalari bor; yuragi 4 kamerali, issiqqonli (tana harorati o‘zgarmas); tuxumini bosib yotadi. Sut emizuvchilar tanasi jun bilan qoplangan, bolasini sut bilan boqadi, o‘pka bilan nafas oladi, yuragi 4 kamerali, issiqqonli. «Sovuqqonli» degani – tana harorati tashqi muhitga bog‘liq: muhit isisa, hayvon harakati tezlashadi; sovisa sekinlashadi. Barcha hayvonlar yashash muhitiga moslashgan.
Besh ustunli jadval to‘ldiring: sinf nomi, tana qoplami, nafas olish organi, yurak kameralari soni, tana harorati, misol. Keyin 10 ta hayvon nomini (baliq, qurbaqa, ilon, kaptar, ot va boshqalar) kartochkaga yozib, qaysi sinfga kirishini aniqlang. Xavfsizlik: yovvoyi hayvon, ilon va kaltakesaklarga tegmang, ularni ushlamang; uy hayvonlarini silaganingizdan keyin qo‘lni sovunlab yuving.