32
Ijodkorlik soati. Loyiha ishi: so‘z tahlili
Darslik: 2-qism, 32–33-betlar
MaqsadIjodiy topshiriq: so‘zlarni tovush, harf, bo‘g‘in jihatidan tahlil qilish va ularni gapda ishlatish.
Yangi so‘zlar
tahlil qolipi · analysis tablejarangli · voicedjarangsiz · voicelessbo‘g‘in · syllable
Tushuntirish
So‘zni tahlil qilishda tovushlar, harflar, unli va undoshlar, bo‘g‘inlar sonini sanaymiz. Undoshlarni jarangli va jarangsizga ajratamiz (m, n, l, r, y jarangli deb olinadi). Tahlildan keyin shu so‘zlar bilan gaplar tuzamiz va ularda kelishik qo‘shimchalari ishlatilganini tekshiramiz.
| Tahlil | qishloq |
|---|---|
| tovush | 6 |
| harf | 7 |
| unli | i, o |
| undosh | q, sh, l, q |
| jarangli | l |
| jarangsiz | q, sh, q |
| bo‘g‘in | qish-loq |
Qaysi guruhga kiradi?
👏 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Bola qo‘shiq so‘zlarini qarsak bilan ritmga solib aytadi. So‘z bo‘laklari ritmga mos tushadi.
Kim ishlatadi
Bastakorlar, xonandalar
Bugun sinab ko‘ring
Ismingizni qarsak bilan ritmga solib ayting.
Namunalar
qishloq: 6 ta tovush, 7 ta harf; unli: i, o (2); undosh: q, sh, l, q (4); jarangli: l; jarangsiz: q, sh, q; bo‘g‘in: qish-loq (2).
maktab: 6 ta tovush, 6 ta harf; unli: a, a; undosh: m, k, t, b; jarangli: m, b; jarangsiz: k, t; bo‘g‘in: mak-tab.
Sinfda faoliyat
Loyiha: «So‘z laboratoriyasi». Har bir guruh o‘zi tanlagan uchta so‘zni jadvalda tahlil qiladi, keyin ularni kelishiklarda o‘zgartirib gap tuzadi.
Mashq
1
«Bahor» so‘zini tahlil qiling.
5 tovush, 5 harf; unli: a, o; undosh: b, h, r; bo‘g‘in: ba-hor (2).
2
«Qishloq» so‘zi bilan jo‘nalish kelishigida gap tuzing.
Masalan: Biz qishloqqa bordik.
3
«Maktab» so‘zini qaratqich kelishigida ishlating.
Masalan: Maktabning hovlisi keng.