4-amaliy mashg‘ulot: xona o‘simliklarini ekish va ko‘chirib o‘tkazish
Ko‘p xona o‘simliklarini poyaning uchki qismidan olingan qalamcha bilan ko‘paytirish mumkin. Poyaning uchidan uchta barg qoldirib kattalar kesib oladi. Barglar suvni ko‘p bug‘latmasligi uchun ularning yarmi kesiladi. Qalamcha suvli idishga solinib, issiq va yorug‘, lekin quyosh nuri to‘g‘ridan-to‘g‘ri tushmaydigan joyga qo‘yiladi – shunda ildiz chiqaradi. Ildiz otgach, tuvakning tagiga keramzit (suv yig‘ilib qolmasligi uchun), ustiga tuproq aralashmasi solinadi. Aralashma: 1/3 bog‘ tuprog‘i, 1/3 torf, 1/3 bioo‘g‘it. O‘simlik tuvakka joylashtirilib, tuproq bilan to‘ldiriladi; tuproq tuvak og‘zidan 1–2 sm pastda bo‘ladi va ildiz bo‘g‘zigacha yopadi. Keyin suv quyiladi. O‘simlik o‘sishdan to‘xtasa va pastki barglari sarg‘aysa, tuvak kichik kelgan bo‘ladi – uni kattaroq tuvakka ko‘chirib o‘tkazish kerak. Tuvak tagini ohista urib, o‘simlik poyasini emas, ildiz atrofidagi tuproq bilan birga chiqarib olinadi (poya shikastlanmasin). Yangi ekilgan o‘simlik 3–4 kun salqin joyda turadi, so‘ng yorug‘ joyga qo‘yiladi.
Derazadagi gul yorug‘lik tomonga egilib o‘sdi. Uni haftada bir marta aylantirib qo‘yganda, u tekis o‘sa boshladi. O‘simlik yorug‘likka intiladi.
Florist guldonlarni to‘g‘ri joylashtiradi, bog‘bon issiqxonada yorug‘likni boshqaradi, maktab o‘quv burchagi mas’uli sinf gullarini parvarish qiladi.
Uyda yoki sinfda o‘simlik bo‘lsa, u qaysi tomonga egilganini kuzating. Bo‘lmasa, ko‘chadagi daraxt shoxlari qaysi tomonga ko‘proq cho‘zilganini qarang.
| Tuvak qavati | Tarkibi |
|---|---|
| yuqori (tuvak og‘zidan 1–2 sm past) | tuproq aralashmasi: 1/3 bog‘ tuprog‘i, 1/3 torf, 1/3 bioo‘g‘it |
| pastki | keramzit (suv to‘planib qolmasligi uchun) |
Kattalar yordamida bitta xona o‘simligining (masalan, qalamcha ko‘paytiriladigan pelargoniya yoki tradeskansiya) qalamchasini suvda ildiz oldiring va bir haftadan keyin tuvakka eking; daftarga har kuni ildiz uzunligini yozing. Xavfsizlik: kesishni faqat kattalar bajaradi; biologik o‘g‘it va tuproq bilan qo‘lqopda ishlang, ishdan keyin qo‘lni sovunlab yuving; ba’zi xona o‘simliklari zaharli – ularning sharbati ko‘zga tegmasin, barg va gulini yemang; uy hayvonlari va kichik bolalardan uzoq tuting.