85
Kishilik olmoshlarini kelishik qo‘shimchalari bilan qo‘llash (2)
Darslik: 4-qism, 20–22-betlar
MaqsadKishilik olmoshlarini kelishik qo‘shimchalari bilan qo‘llash (2): u, biz, siz, ular.
Yangi so‘zlar
uning · his / herunga · to him / herbizning · ourularni · them
Tushuntirish
U olmoshiga qaratqich va tushum qo‘shimchalari qo‘shilganda uning, uni bo‘ladi. Jo‘nalish, o‘rin-payt va chiqish qo‘shimchalari qo‘shilganda n tovushi orttiriladi: u + ga = unga, u + da = unda, u + dan = undan. Biz, siz, ular olmoshlari kelishiklarda o‘zgarmaydi: bizning, bizni, bizga, bizda, bizdan; sizning, sizni, sizga; ularning, ularni, ularga, ulardan.
u + ga → unga: n qo‘shiladi
| Kelishik | u | ular |
|---|---|---|
| qaratqich | uning | ularning |
| tushum | uni | ularni |
| jo‘nalish | unga | ularga |
| o‘rin-payt | unda | ularda |
| chiqish | undan | ulardan |
Qaysi guruhga kiradi?
🙋 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Bola o‘qituvchiga ikki sinfdoshiga yordam kerakligini aytdi. Kimga kerakligi aniq bo‘lgani uchun yordam tez keldi.
Kim ishlatadi
Qutqaruvchilar, hamshiralar
Bugun sinab ko‘ring
Bugun kimdir haqida gapirsangiz, kim haqida ekanini aniq ayting.
Namunalar
Opam unga kitob berdi. Men undan rahmat eshitdim.
Bizning sinfimiz katta. Ustoz bizni maqtadi.
Sinfda faoliyat
«Kelishik zinapoyasi»: o‘qituvchi olmosh va kelishik aytadi (u – jo‘nalish), bolalar shaklni topadi (unga).
Mashq
1
Qo‘shing: u + da.
unda
2
Qo‘shing: ular + ga.
ularga
3
To‘g‘ri shaklni tanlang: Men (u / un) ga kitob berdim.
unga