☰ Mundarija · Ona tili

Undoshlar va ularning imlosi

Darslar 4–6 · 3 ta dars · M.E. Toirova (1-qism); D.D. Baynazarova, M.E. Toirova (2- va 4-qism); D.D. Baynazarova (3-qism). Ona tili 4-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
6

Talaffuzi va yozilishi farq qiladigan undoshlar

Darslik: 1-qism, 24–29-betlar
MaqsadSo‘z oxirida aytilishi va yozilishi farq qiladigan undoshlarni tekshirib yozish; x va h harflarini farqlash.
Yangi so‘zlar
tekshirish · checkingjarangli · voicedxona · roomhosil · harvest
Tushuntirish

So‘z oxiridagi jarangli undosh ko‘pincha o‘zining jarangsiz jufti kabi eshitiladi: kitob «kitop» kabi aytiladi. Yozilishini tekshirish uchun so‘z oxiriga unli qo‘shib aytamiz: kitob — kitobi. Shunda b aniq eshitiladi, demak, so‘z b bilan yoziladi. X va h tovushlarining yozilishini yodda saqlash kerak: xona, xalq, xursand — x bilan; hovli, halol, hosil — h bilan.

Namunalar
dard — «dart» deb aytiladi; tekshirish: dardi. Demak, dard (d bilan).
tog‘ — «toq» deb aytiladi; tekshirish: tog‘i. Demak, tog‘ (g‘ bilan). Ovoz — ovozi, demak, ovoz (z bilan).
Sinfda faoliyat

«Unli qo‘sh!»: o‘qituvchi so‘zni aytadi («ovos»), bolalar so‘zga unli qo‘shib tekshiradi va to‘g‘ri yozilishini doskaga yozadi.

Mashq
1
Tekshirib yozing: «odop», «qant».
2
Qaysi harf yoziladi: …ona, …ovli? (x yoki h)
3
Nima uchun «mehnat» so‘zida h yoziladi? (Eslab qolish kerak.) Yana ikkita h li so‘z ayting.