ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
Hafta hikoyasi7-sinf · 13-hafta

Bahorgi gulzor uchun uchastka

🎯 Missiya: Maktab gulzori uchun A, B va C uchastkalaridan qaysi birini tanlaymiz?

Dushanba

Sinf rahbariEkspeditsiya klubi, bahorda maktab hovlisida o‘quv gulzori ochamiz. Uchta uchastka bor, qaysi biri eng mos — shuni siz aniqlaysiz.
AnvarA — eski bog‘ burchagi, B — jo‘mrak yonidagi yo‘lak, C — to‘siq yonidagi bo‘sh joy. Yozib qo‘yaman: «Bog‘ning tuprog‘ini o‘rganamiz».
Zarina«Bog‘ning» so‘zida qo‘shimchasi bor: -ning. Bu qaratqich kelishigi, so‘rog‘i — nimaning?
JasurUnda «tuprog‘i» — qaralmish. Qaysi biri , qaysi biri ?
Kelishik qo‘shimchasi doim tobe so‘zda bo‘ladi: «bog‘ning» — tobe, «tuprog‘i» — hokim.
MalikaAna shu hokim so‘z bizning mavzu: tuproq. Ertaga undan boshlaymiz!
Ona tili

Qulf 1: Missiya: uchta uchastka

Topshiriq: «Bog‘ning tuprog‘i» birikmasida qaratqich qaysi so‘z?

MalikaGeografiyada tuproqni o‘rgandik. Tosh nurab mayda bo‘laklarga aylansa ham, bu hali tuproq emas — u deyiladi.
ZarinaUnga o‘simlik va hayvon qoldiqlari tushib, bakteriya va zamburug‘lar ta’sirida chirisa, hosil bo‘ladi.
AnvarIssiqlik, namlik va havo ham ishtirok etadi. Chirindi tuproqqa beradi — o‘simlik shu yerdan oziq oladi.
JasurO‘rta Osiyoda ko‘p, ular tog‘ etaklarida ustida hosil bo‘lgan. Cho‘lda esa tez-tez uchraydi.
Demak, uchastkani ko‘rganda rangiga va chirindisiga qarash kerak: to‘q tuproq odatda chirindiga boy.
Geografiya

Qulf 2: Tuproq nimadan hosil bo‘ladi?

Topshiriq: Tosh bo‘laklari tuproqqa qanday aylanadi?

🔑 Kalit: Chirindi tuproqqa unumdorlik beradi; to‘q rangli tuproq odatda chirindiga boy bo‘ladi.

Seshanba

Sinf rahbariErtaga namuna olamiz. Texnologiya ustasi bilan namuna solish uchun voronka yasang.
AnvarAvval : zagotovka, chizish, qirqish, bukish. Qirqishni usta qiladi, bizga o‘tkir chet xavfli.
ZarinaChetlarni buklab silliqlaymiz, qolmasin. Qo‘lqop kiyamiz.
JasurBanka raqamlarini ikkilik sanoq sistemasida yozaman. Masalan, 1011₂ = 8 + 0 + 2 + 1 = 11. Bu usuli.
MalikaUnda keyingi bankada 1101₂ yozilgan. Nechanchi banka ekan?
TexnologiyaInformatika

Qulf 3: Voronka va ikkilik kod

Topshiriq: 1101₂ o‘nlik sistemada nechaga teng?

Chorshanba

Sinf rahbariBog‘bon bilan uchastkalarni aylandingiz. Har joydan kichik chuqurchadan namuna olinadi, chuqurchalar qaytib to‘ldiriladi.
ZarinaA da yuza to‘q jigarrang, B da oq g‘ubor bor, C esa och va changsimon. Hammasini daftarga yozdim.
AnvarBiologiyada ham ishladik: quritilgan ni bilan ko‘rdik. Havo orqali traxeyaga kiradi.
Malika sezgi a’zosi, og‘zi esa kemiruvchi. Gul va yosh barg yeydi.
C haqida yana bir narsa: tuproq och, chirindisi kam. Bunday yerni unumdor qilish uchun bir necha mavsum kompost solish kerak.
Biologiya (Zoologiya)

Qulf 4: Uchastkalardan namuna

Topshiriq: Hasharot havoni qaysi teshiklar orqali oladi?

🔑 Kalit: C uchastkasi och, chirindisi kam: uni unumdor qilish uchun bir necha mavsum kompost solish kerak.

JasurJo‘mrakdan masofani o‘lchadik: A gacha 35 m, B gacha 3 m, C gacha 10 m. Daftarga yozing!
AnvarRejada uchburchak bor: ikki tomoni 5 m va 8 m, orasidagi burchak 60°. Qoziqlar qoqib o‘sha uchburchakni yasadik.
ZarinaIkki tomon va orasidagi burchak teng bo‘lsa, uchburchaklar teng — bu birinchi alomat. Demak, reja va maydon bir xil.
MalikaGulzor to‘g‘ri to‘rtburchak: tomonlari 2a va 3a. Yuzi 2a · 3a — larni ko‘paytiramiz.
a = 2 m bo‘lsa, yuzi qancha? Avval standart shaklga keltiraylik.
GeometriyaAlgebra

Qulf 5: Gulzor uchun reja

Topshiriq: 2a · 3a ni standart shaklda yozing

🔑 Kalit: Jo‘mrakdan masofa: A gacha 35 m, B gacha 3 m, C gacha 10 m.

Payshanba

AnvarBu yerda ingliz tilida jurnal yozamiz: On Wednesday we dug three holes. We have filled the jars.
ZarinaKecha jarlarni suv bilan aralashtirib qoldirdik. Bugun tiniq suvni likopchalarga quyib, batareya yonida bug‘latdik.
JasurB likopchasida oq izlar qoldi — tuz. A va C da deyarli hech narsa yo‘q. Hech narsani tatib ko‘rmadik!
MalikaAnvar, ingliz tilidan yana nima o‘qiyapsan?
AnvarYoshlar olimpiya o‘yinlari haqida. The first Summer Youth Olympic Games were held in Singapore in 2010.
Pass me the pen, please — I’ll write: “Plot B has salt.”
Ingliz tili

Qulf 6: Tajriba jurnali

Topshiriq: Jurnal gapini tuz: so‘zlarni tartib bilan bos.

So‘zlarni tartib bilan bosib, gapni yig‘ing

WedugthreeholesonWednesday.

🔑 Kalit: B uchastkasi namunasidan bug‘latilgan suvda oq tuz izi qoldi: tuproq sho‘rlangan.

ZarinaA uchastkasiga suv tashish masalasi. 5 litrli chelakning massasi taxminan 5 kg, og‘irlik kuchi taxminan 50 N (g ni 10 deb olamiz).
JasurKuch o‘lchov birligi — . Chelak qo‘limizni pastga tortadi, qo‘limiz ham chelakni yuqoriga tortadi: .
AnvarMaktabda 20 m li ikkita shlang bor. Ulansa 40 m bo‘ladi, A gacha 35 m, yetadi.
MalikaFizkultura darsida stadion burilishida yugurdim: tezlik 4 m/s, radius 8 m. Markazga intilma tezlanish a = υ²/R = 16/8 = 2 m/s².
Tezlik oshsa, tezlanish ham oshadi; radius kattaroq bo‘lsa, kamayadi. Tezligi 6 m/s, radiusi 12 m bo‘lsa-chi?
Fizika

Qulf 7: Chelak va shlang

Topshiriq: υ = 6 m/s, R = 12 m bo‘lsa, a nechaga teng?

🔑 Kalit: Maktabning ikkita 20 m li shlangi ulansa 40 m ga yetadi; A uchastkasi jo‘mrakdan 35 m, chelakda tashish shart emas.

ZarinaAdabiyotdan O‘lmas Umarbekovning «Qiyomat qarz» hikoyasini o‘qiyman. Yozuvchi 1934-yil 25-yanvarda Toshkentda tug‘ilgan, maktabni oltin medal bilan bitirgan.
AnvarMen esa tarix darsligidagi ni takrorlayman. X asr o‘rtasida davlat qarluq, yag‘mo va chigil qabilalari ittifoqi asosida tuzilgan. 1141-yilda bosqini davlatni zaiflashtirgan.
Jasur992-yilda Horun Bug‘roxon Buxoroni oldi, 999-yilda esa Nasr Eloqxon Buxoroni egalladi va Somoniylar davri tugadi.
MalikaViloyatlarni lar boshqargan, XI asrdan tizimi keng yoyilgan.
Hisobotimizga ham sanalarni aniq yozamiz. Buxoroni Somoniylardan qaysi yilda Nasr Eloqxon egalladi?
AdabiyotO‘zbekiston tarixi

Qulf 8: Kutubxonada

Topshiriq: Nasr Eloqxon Buxoroni qaysi yili egalladi?

Juma

AnvarKompost xaltalarini bozordan oldik. Jahon tarixida o‘rta asr lari haqida o‘qidik: eng mashhuri Fransiyadagi Shampan yarmarkasi.
ZarinaHunarmandlar sotish uchun mol yasay boshlagach, paydo bo‘lgan. Shimoliy Germaniya shaharlari ittifoqiga birlashgan.
MalikaMaktab afishasini rus tilida yozaman: «Победитель, выигравший олимпиаду, получил приз».
Jasur«Выигравший» — o‘tgan zamon aniqlik sifatdoshi. Ot o‘zgarsa, u ham o‘zgaradi: «ученик, выполнивший задание».
«Ученик, прочитавший книгу» — shu kabi «ученики, … задание» desak-chi?
Jahon tarixiRus tili

Qulf 9: Bozor, yarmarka va afisha

Topshiriq: «Ученики, … задание» — qaysi shakl to‘g‘ri?

MalikaHammasini yig‘amiz. B uchastkasi jo‘mrakka yaqin, lekin likopchadagi tuz izi — tuproq sho‘rlangan.
ZarinaC jo‘mrakka 10 m, lekin och va chirindisi kam: unumdor bo‘lishi uchun bir necha mavsum kerak.
JasurA jo‘mrakdan 35 m, ammo to‘q va chirindiga boy. Ikkita shlang uni hal qiladi.
AnvarDemak, unumdorlik masofadan muhimroq: masofani shlang bilan yengamiz, tuproqni esa tez o‘zgartirib bo‘lmaydi.
Tanlov — A uchastkasi. Hisobotni yozamiz.
Geografiya

Qulf 10: Qaror: qaysi uchastka?

Topshiriq: A uchastkasini tanlashda qaysi ikki kalit birga hal qildi?

Bir haftani bir hikoyada takrorlading!

Bu hikoya 13 ta fanni birlashtirdi.

Ona tiliIngliz tiliInformatikaTexnologiyaAdabiyotAlgebraBiologiya (Zoologiya)FizikaGeografiyaGeometriyaJahon tarixiO‘zbekiston tarixiRus tili

0 / 13 yulduz

Jamoa hisoboti

Gulzor uchun A uchastkasi

Uch uchastkani tekshirdik: rangi, chirindisi, tuz izi va jo‘mrakkacha masofasi. B da tuz izi chiqdi, C da chirindi kam, A da esa to‘q, unumdor tuproq bor. A jo‘mrakdan 35 m uzoqda, lekin ikkita 20 m li shlang yetadi. Tavsiya: gulzorni A uchastkasida 4 × 6 m, yuzi 24 m² qilib ochish.

— 7-B jamoa

Topilgan kalitlar

  1. Chirindi tuproqqa unumdorlik beradi; to‘q rangli tuproq odatda chirindiga boy bo‘ladi.
  2. C uchastkasi och, chirindisi kam: uni unumdor qilish uchun bir necha mavsum kompost solish kerak.
  3. Jo‘mrakdan masofa: A gacha 35 m, B gacha 3 m, C gacha 10 m.
  4. B uchastkasi namunasidan bug‘latilgan suvda oq tuz izi qoldi: tuproq sho‘rlangan.
  5. Maktabning ikkita 20 m li shlangi ulansa 40 m ga yetadi; A uchastkasi jo‘mrakdan 35 m, chelakda tashish shart emas.

Yulduzli savollar

  1. Gulzorning yuzi 2a · 3a va a = 2 m bo‘lsa, necha m²?

  2. Ikki tomoni va orasidagi burchagi teng uchburchaklar haqida nima deyish mumkin?

  3. O‘ylab ko‘r: agar jo‘mrak A dan 60 m uzoqda bo‘lib, shlanglar 40 m bo‘lsa, qaysi kalit qayta ko‘rilar edi?

Hikoyadagi darslar