Darslar 36–37 · 2 ta dars · L. Jo‘rayev, M. Abdullayeva, H. Tuhtarova, S. Xan, L. Tsoy, K. Inog‘omova, L. Matskevich, R. Ziryanova. Fly High English 9 (Ingliz tili, 9-sinf), tuzatilgan va to‘ldirilgan 2-nashr. «Yangiyo‘l Poligraf Servis», Toshkent, 2014
36
Vestminster va Vashington
Darslik: 55–56-betlar
MaqsadVestminster va Vashington: Britaniya Parlamenti va AQSH Kongressi; legislature, cabinet, statute law, common law; jadval to‘ldirish.
Yangi so‘zlar
qonun chiqaruvchi organ · legislaturevazirlar kabineti · cabinetyozma qonun (statut) · statute lawurf-odat (konvensiya) · convention
Tushuntirish
Britaniya Parlamenti Londondagi Vestminster saroyida (Houses of Parliament) yig‘iladi. Rasman Parlament monarx va ikki palatadan iborat: House of Lords va House of Commons. Saylovdan keyin Commons da eng ko‘p o‘rin olgan partiya odatda hukumat tuzadi, Qirol esa uning rahbarini Prime Minister bo‘lishga taklif qiladi. Bosh vazir 10 Downing Street da yashaydi va ishlaydi. U vazirlarni tanlaydi, eng muhim qarorlarni esa yetakchi vazirlar guruhi — Cabinet qabul qiladi. Buyuk Britaniyada yagona yozma konstitutsiya yo‘q: qoidalar parlament qonunlari (statute law), sud qarorlari (common law) va uzoq yillik an’analardan (conventions) iborat. AQShda Congress Washington, D.C. dagi Capitol da yig‘iladi. Shtatlar ba’zi vakolatlarni federal hukumatga beradi, lekin boshqalarini, masalan, maktablar, politsiya va yo‘llar ustidan vakolatni o‘zida saqlaydi.
Namunalar
Westminster is the name for the Houses of Parliament in London. Washington is the capital of the USA, and the Capitol is where Congress meets. In both cities laws are discussed and decisions are made.
Table (own sample). UK: capital London; constitutional monarchy; head of state the monarch; head of government the Prime Minister; building the Houses of Parliament. USA: capital Washington, D.C.; federal republic; head of state and government the President; building the Capitol.
Sinfda faoliyat
Jadval: guruhlar UK va USA uchun 5 ustunli jadvalni (mamlakat, tuzilma, davlat boshlig‘i, hukumat boshlig‘i, bino) to‘ldiradi.
Mashq
1
Bosh vazirning rasmiy qarorgohi qayerda?
10 Downing Street, London
2
Congress qayerda yig‘iladi?
In the Capitol in Washington, D.C.
3
Passivni to‘ldiring: The Cabinet ___ (make up) of senior ministers.
is made up
4
Nega Britaniya konstitutsiyasi bitta hujjatda emas?
Chunki u asrlar davomida shakllangan: qonunlar, sud amaliyoti va an’analardan iborat.