6
Ezop
Darslik: 33–35-betlar
MaqsadEzop kim ekanini va masal nima ekanini bilish.
Yangi so‘zlar
masal · fableibrat · lesson, moralmajoziy · figurative, symbolicqahramon · character, hero
Tushuntirish
Ezop – miloddan avvalgi VI asrda yashagan, deb hisoblanadigan donishmand. Rivoyatlarga ko‘ra, u Frigiyadan olib kelingan qul bo‘lib, Yunonistonda aql va topqirligi bilan nom qozongan. Uning hayoti haqidagi ma’lumotlar asosan keyingi davr rivoyatlari orqali yetib kelgani uchun ularga ehtiyotkorlik bilan qaraladi. Taxminan 500 ga yaqin masali to‘plangan. Masal – majoziy xarakterdagi qisqa hikoyacha; uning qahramonlari ko‘pincha hayvonlar yoki narsalar bo‘lib, ular odamlarning fe’l-atvorini ramziy ko‘rsatadi. Masalning asosiy maqsadi – tarbiya, ya’ni ibrat berish.
Namunalar
Misol: masalda tulki ayyorlikni, qo‘y sodda odamni ko‘rsatsa – bu majoziy obrazlar.
Misol: «Ezop tilida gapirmoq» – fikrni to‘g‘ridan-to‘g‘ri emas, hikoya orqali aytish degani.
Sinfda faoliyat
«Obraz – ma’no»: besh hayvon yozing (sher, tulki, bo‘ri, qo‘zi, toshbaqa) va har biri masalda qaysi insoniy xususiyatni ko‘rsatishi mumkinligini taxmin qiling.
Mashq
1
Ezop qachon yashagan deb hisoblanadi?
Miloddan avvalgi VI asrda.
2
Masalning qahramonlari kimlar bo‘ladi?
Ko‘pincha hayvonlar va narsalar.
3
Masalning asosiy maqsadini yozing.
Tarbiya, ibrat berish.
4
Nega Ezop hayoti haqidagi ma’lumotlarga ehtiyotkorlik bilan qaraladi?
Chunki u keyingi davr rivoyatlari orqali yetib kelgan.