☰ Mundarija · Adabiyot

Alisher Navoiy

Darslar 25 · 1 ta dars · S. Ahmedov, B. Qosimov, R. Qo‘chqorov, Sh. Rizayev. Adabiyot 5-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2020 (4-nashr)
25

Alisher Navoiy

Darslik: 154–155-betlar
MaqsadAlisher Navoiyning hayoti va ijodi haqida asosiy ma’lumotlarni bilish.
Yangi so‘zlar
mumtoz adabiyot · classical literaturetaxallus · pen namexamsa · a set of five dostonsdevon · collection of poems
Tushuntirish

Alisher Navoiy 1441-yil 9-fevralda Hirot shahrida tug‘ilgan va 1501-yil 3-yanvarda o‘sha yerda vafot etgan. Kichikligidan she’r va musiqaga mehr qo‘ygan, Husayn Boyqaro bilan maktabdosh bo‘lgan, Attorning «Mantiq ut-tayr» kitobini sevib o‘qigan. U ikki tilda ijod qilib, o‘zbekcha she’rlarida «Navoiy», forscha she’rlarida «Foniy» taxallusini qo‘llagan; «Navoiy» «navo» – kuy so‘zidan olingan. Yoshligida Mashhad, Hirot va Samarqandda yashagan, Husayn Boyqaro taxtga chiqqach, Hirotga qaytib, muhrdor, keyin vazir bo‘lgan. Eng mashhur asari – Nizomiy Ganjaviyning «Panj ganj»iga javob sifatida yozilgan, besh dostondan iborat «Xamsa»; u devonlar va o‘nlab nasriy asarlar ham yaratgan. 9-fevral – uning tug‘ilgan kuni sifatida O‘zbekistonda keng nishonlanadi.

Namunalar
Misol: 1501 − 1441 = 60 – Navoiy umr ko‘rgan yillar.
Misol: ikki taxallus: o‘zbekcha she’rga «Navoiy», forscha she’rga «Foniy» – ikki tilda ijod qilgani belgisi.
Sinfda faoliyat

«Navoiy kartochkasi»: tug‘ilgan joyi, sanasi, taxalluslari, asosiy asari, vafoti – besh qatorli kartochka yozing.

Mashq
1
Navoiy qachon va qayerda tug‘ilgan?
2
Navoiyning ikkita taxallusi qaysi va qaysi tilda?
3
«Xamsa» nima?
4
Nega 9-fevral O‘zbekistonda bayram qilinadi?