☰ Mundarija · Adabiyot

Abdulla Avloniy. Vatan va «Ikkinchi muallim»

Darslar 36–37 · 2 ta dars · S. Ahmedov, B. Qosimov, R. Qo‘chqorov, Sh. Rizayev. Adabiyot 5-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2020 (4-nashr)
36

Abdulla Avloniy

Darslik: 193–194-betlar
MaqsadAbdulla Avloniyning hayoti va ma’rifatparvarlik ishlarini bilish.
Yangi so‘zlar
jadid · reformist educator (jadid)ma’rifatparvar · enlightenerdarslik · textbookyangi usul maktabi · new-method school
Tushuntirish

Abdulla Avloniy 1878-yil 12-iyulda Toshkentda hunarmand-to‘quvchi oilasida tug‘ilgan. U mahalla maktabi va madrasalarda o‘qigan; qishda o‘qib, yozda mardikorlik qilgan. 1907-yilda «Shuhrat» gazetasini chiqargan. 1909-yilda «Jamiyati xayriya»ni, 1913-yilda «Turon» jamiyati va teatrini tashkil qilgan. Yangi usuldagi maktabda o‘zi dars bergan va uning uchun «Birinchi muallim» (1909), «Ikkinchi muallim» (1912), «Turkiy guliston yoxud axloq» (1913), «Maktab gulistoni» (1916) kabi darsliklar yozgan. Avloniy «tarbiya – hayot yoki mamot masalasi» deb hisoblagan. U 1934-yil 25-avgustda vafot etgan.

Namunalar
Misol: 1934 − 1878 = 56 – vafot etganda 56 yoshda edi (iyuldan avgustgacha).
Misol: gazeta qo‘lda terilgan harflar bilan bosilardi – ma’rifat uchun mashaqqatli mehnat.
Sinfda faoliyat

Jadval: «Ma’rifatparvarlik ishlari» va «Ijodiy ishlari» ustunlariga Avloniyning 3 tadan ishini yozing.

Mashq
1
Avloniy qachon va qayerda tug‘ilgan?
2
U qaysi gazetani chiqargan?
3
Uning ikkita darsligini ayting.
4
Nega Avloniy tarbiyani juda muhim deb bilgan?