ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Adabiyot

Sa’diy Sheroziy va «Guliston»

Darslar 32–33 · 2 ta dars · S. Ahmedov, B. Qosimov, R. Qo‘chqorov, Sh. Rizayev. Adabiyot 5-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2020 (4-nashr)
32

Sa’diy Sheroziy

Darslik: 180–181-betlar
MaqsadSa’diy Sheroziyning hayoti va ikki asosiy asari haqida bilib olish.
Yangi so‘zlar
shayx · sheikh, venerable teacherg‘azal · ghazal (lyric poem)sarbon · caravan leaderhikmat · wisdom
Tushuntirish

Shayx Muslihiddin Sa’diy Sheroziy – fors-tojik adabiyotining buyuk shoiri; taxallusidan ma’lum bo‘lganidek, u Shirozlik, ya’ni Erondagi mashhur shahardan. Tug‘ilgan yilini turli manbalar har xil (1184, 1189, 1203, 1210) ko‘rsatadi, shuning uchun aniq yilni aytmaymiz; u 1292-yilda vafot etgan. Sa’diy umrining yigirma yildan ortig‘ini sayohatda o‘tkazgan, musofirlik va hatto asirlik azobini ko‘rgan; ko‘rgan-bilganlarini hikoyalarga solgan. U hikmatli g‘azallar yozgan; birining «ey sarbon, ohista yur» deb boshlanishi mashhur. Asosiy asarlari – 1257-yilda yozilgan «Bo‘ston» va 1258-yilda yozilgan «Guliston». Voltyer va Gyote kabi G‘arb allomalari ham uning asarlariga murojaat qilgan.

1257«Bo‘ston»1258«Guliston»1292vafot etdi
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Boshqa shaharda bir hafta bo‘lgan o‘quvchi qaytib kelib, u yerda odamlar qanday salomlashishini aytadi. Sinfdoshlar o‘z odatlariga yangi nazar bilan qaraydi.

Kim ishlatadi

Sayyohlik yo‘lboshchilari, diplomatlar va savdo xodimlari turli joylarning odatlarini bilib ishlaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Maktabda yoki uyda har kuni qilinadigan bitta odatni toping va nega shunday qilinishini so‘rab ko‘ring.

Namunalar
Misol: Sa’diy 1292-yilda vafot etgan – tug‘ilgan yili noaniq bo‘lgani uchun umri yillarini aniq hisoblab bo‘lmaydi.
Misol: «Bo‘ston» (1257) «Guliston»dan (1258) bir yil oldin yozilgan: 1258 − 1257 = 1.
Sinfda faoliyat

«Ikki kitob»: «Bo‘ston» va «Guliston» uchun ikki ustun: yili, ma’nosi («bog‘» va «gulzor»), asosiy shakli (she’riy / aralash).

Mashq
1
Sa’diy qaysi shahardan va qachon vafot etgan?
2
Sa’diyning ikki mashhur asari qaysi?
3
Nega Sa’diyning tug‘ilgan yili aytilmaydi?
4
Sayohat shoir ijodiga qanday ta’sir qilgan?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliXavfsiz tabrik kartasiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →