Ijtimoiy siyosat va aholi himoyasi

Mustaqillik arafasida O‘zbekiston aholisi tez o‘sib borardi, ammo ish o‘rinlari, uy-joy, maktab, shifoxona va qishloqlarda ichimlik suvi hamda gaz bilan ta’minlash aholi o‘sishiga ulgurmagan edi. Darslikka ko‘ra aholi 1991-yilda 20,7 million kishi, 2018-yil boshida 32,65 million bo‘lgan; rasmiy statistikaga ko‘ra 2025-yilda aholi soni 37 milliondan oshgan. Narxlar erkinlashgan davrda ijtimoiy himoya uchun eng kam ish haqi va pensiyalar oshirib borildi, 1994-yildan esa bolali oilalarga nafaqa tizimi joriy qilinib, uni to‘lash mahalla fuqarolar yig‘inlariga topshirildi. Keksalar, nogironlar va yolg‘iz fuqarolar uchun «Nuroniy» jamg‘armasi kabi tuzilmalar faoliyat yuritdi. Onalar va bolalar salomatligi uchun «Ona va bola skrining» tizimi, qishloq vrachlik punktlari yaratildi; rasmiy ma’lumotlarga ko‘ra o‘rtacha umr ko‘rish 1990-yildagi 67 yoshdan 2015-yilda 74 yoshga yetgan. Uy-joy sohasida 2009-yildan qishloqlarda namunaviy uylar qurish dasturi, 2017-yildan esa imtiyozli kredit asosidagi dastur amalga oshirildi; 2023-yilgi Konstitutsiya O‘zbekistonni ijtimoiy davlat deb ta’riflaydi.