O‘zbekiston Respublikasi milliy davlatchiligining shakllanishi va rivojlanishi
Prezident lavozimi O‘zbekistonda 1990-yil 24-martda ta’sis etildi, 1991-yil 29-dekabrda esa muqobil asosda birinchi prezident saylovi bo‘ldi. Prezident muddati bir necha marta o‘zgargan: 2002-yilgi referendumdan keyin 7 yil bo‘ldi, 2011-yildagi o‘zgartirishlar uni yana 5 yilga qaytardi, 2023-yilgi yangi Konstitutsiya esa 7 yillik muddat va ikki muddatdan ortiq saylanmaslik qoidasini belgiladi. Davlat hokimiyati qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatiga bo‘lingan; parlament 1990–1994-yillarda 150 deputatli Oliy Kengash, 1995–2004-yillarda 250 deputatli bir palatali Oliy Majlis, 2005-yildan esa ikki palatali Oliy Majlis (Qonunchilik palatasi va Senat) shaklida ishladi. 2023-yil 30-aprelda referendumda qabul qilinib, 1-maydan kuchga kirgan yangi Konstitutsiyaga ko‘ra Qonunchilik palatasi 150 deputatdan (yarmi bir mandatli okruglardan, yarmi partiya ro‘yxatlari bo‘yicha saylanadi), Senat 65 a’zodan iborat; darslikdagi 100 senator haqidagi ma’lumot eskirgan. Vazirlar Mahkamasiga 1992-yil 4-yanvardan Bosh vazir boshchilik qiladi, 2008-yildan o‘lim jazosi bekor qilindi va 2017-yilda Oliy sud bilan Oliy xo‘jalik sudi birlashtirildi. Qurolli Kuchlar 1991-yil 6-sentabrda Mudofaa vazirligi tuzilishi bilan shakllana boshladi; 14-yanvar Vatan himoyachilari kuni deb belgilangan.
Hokimiyat uchburchagi: doskaga uch tarmoqni chizing; talabalar kartochkalardagi organlar (Oliy Majlis, Vazirlar Mahkamasi, Oliy sud, Konstitutsiyaviy sud, prezident) va ularning vazifalarini mos joyga qo‘yadi.