Ijtimoiy tarmoqlar xavfli emasmi?
Internet foydali, lekin xavfsiz foydalanish kerak. Asosiy qoidalar: 1) shaxsiy ma’lumotlarni (manzil, telefon raqami, maktab, parol) begonalarga bermang; 2) tarmoqdagi tanishlar bilan hech qachon yolg‘iz uchrashmang – ular o‘zini boshqacha tanishtirishi mumkin; 3) noma’lum havola (link) yoki tugmani bosmang, ular virus olib kelishi mumkin; 4) yaxshi dasturdan (antivirus) foydalaning; 5) murakkab parol qo‘ying va ishlatib bo‘lgach hisobdan chiqing (log out). Agar noxush xabar kelsa, ota-onangiz yoki o‘qituvchingizga ayting. Maslahat uchun buyruq mayli (Never share ...!) yoki should ishlating.
| Qiling | Qilmang |
|---|---|
| choose a strong password | give strangers personal information |
| use protection software | meet an online friend alone |
| log out when you finish | click on unknown links |
| tell a parent or teacher about a bad message | reply to messages from strangers |
O‘yin paytida ekranda inglizcha yozuv chiqdi: «Enter your phone number to win a prize.» O‘quvchi so‘zlarni tushundi, oynani yopdi va o‘qituvchiga ko‘rsatdi. Hech narsa yozilmadi.
Maktab IT o‘qituvchilari, bank xavfsizlik xodimlari va tarmoq mutaxassislari foydalanuvchilarni shubhali xabarlardan ogohlantiradi.
Internetga kirmasdan, kichik o‘quvchilar uchun plakatga inglizcha bitta shior yozing, masalan «Think before you click.» Kattaga ko‘rsating va tushunarli ekanini so‘rang.
«Reyting»: guruhlar 5 ta maslahatni muhimlik tartibida joylashtiradi va sababini tushuntiradi.