38
Sondan yig‘indini ayirish
Darslik: 1-qism, 37-dars, 78–79-betlar
Maqsada − (b + c) qoidasini mustahkamlash; uchburchak tomoni va tenglamalar.
Yangi so‘zlar
qulay usul · convenient waytenglama · equationuchburchak · triangleteng tomonli · with equal sides
Tushuntirish
Qulay usulni tanlaymiz: 77 − (37 + 15) = (77 − 37) − 15 = 40 − 15 = 25, chunki 77 − 37 yaxlit son beradi. Uchburchak perimetri uch tomon yig‘indisi: noma’lum tomonni topish uchun perimetrdan ma’lum tomonlar yig‘indisini ayiramiz.
Namunalar
84 − (9 + 64) = (84 − 64) − 9 = 20 − 9 = 11.
Uchburchak tomonlari 5 sm, 5 sm, perimetri 14 sm: uchinchi tomon 14 − (5 + 5) = 4 sm.
Sinfda faoliyat
«Uchinchi tomon»: bolalar ikki tomoni va perimetri berilgan uchburchaklar uchun uchinchi tomonni hisoblaydi, so‘ng chizg‘ich bilan chizib tekshiradi.
Mashq
1
77 − (37 + 15) = ?
25
2
98 − (7 + 28) = ?
63
3
Uchburchak perimetri 14 sm, ikki tomoni 5 sm dan. Uchinchi tomon necha sm?
4
4
Sinfda 29 nafar o‘quvchi uch guruhga bo‘lindi. Birinchi guruhda 9, ikkinchisida 12 nafar. Uchinchi guruhda necha nafar?
8