151
Ikki xonali sonni ko‘paytirish
Darslik: 4-qism, 141-dars, 54–55-betlar
MaqsadIkki xonali sonni bir xonali songa taqsimot qonuni bo‘yicha ko‘paytirish.
Yangi so‘zlar
ikki xonali son · two-digit numberbir xonali son · one-digit numbertaqsimot qonuni · distributive lawko‘paytma · product
Tushuntirish
Ikki xonali sonni xona qo‘shiluvchilariga ajratamiz va har birini ko‘paytiramiz. 15 × 6 = (10 + 5) × 6 = 10 × 6 + 5 × 6 = 60 + 30 = 90. Avval o‘nliklarni, so‘ng birliklarni ko‘paytirib, natijalarni qo‘shamiz.
(20 + 3) · 4 = 20 · 4 + 3 · 4 = 92
Yig‘indini songa ko‘paytirish: har bir qo‘shiluvchini ko‘paytirib, natijalarni qo‘shamiz
✏️ Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Har qutida 12 ta qalam, 5 quti bor. 12 ni 10 va 2 ga ajratib, ko‘paytiramiz.
Bugun sinab ko‘ring
Ikki xonali sonni o‘nlik va birlikka ajrating.
Namunalar
27 × 7 = (20 + 7) × 7 = 140 + 49 = 189.
38 × 9 = 30 × 9 + 8 × 9 = 270 + 72 = 342.
Sinfda faoliyat
«Katakchali to‘rtburchak»: daftarda 15 × 6 uchun to‘rtburchak chiziladi: 10 katak eni va 5 katak eni ikki rangda bo‘yaladi. Bolalar ikki bo‘lak yuzini (60 va 30) qo‘shib, 90 ni topadi.
Mashq
1
15 × 6 = ?
90
2
27 × 7 = ?
189
3
45 × 3 = ?
135
4
38 × 9 = ?
342
5
Sinfda 32 nafar o‘quvchi bor. Stomatologlar har bir o‘quvchiga 3 tadan tish cho‘tkasi sovg‘a qildi. Jami nechta cho‘tka sovg‘a qilindi?
96